Το πρωτοφανές κύμα καύσωνα που έπληξε τη Δυτική Ευρώπη τον Ιούνιο θα ήταν «πρακτικά αδύνατο» να συμβεί πριν από 50 χρόνια, σύμφωνα με νέα μελέτη της διεθνούς ερευνητικής ομάδας World Weather Attribution. Οι επιστήμονες καταλήγουν ότι η ανθρωπογενής κλιματική αλλαγή ευθύνεται «αναμφισβήτητα» για την ένταση του καύσωνα-ρεκόρ που πλήττει την Ευρώπη, επισημαίνοντας ότι τόσο υψηλές θερμοκρασίες τον Ιούνιο δεν θα μπορούσαν να είχαν καταγραφεί πριν από μισό αιώνα. Η μελέτη της διεθνούς ερευνητικής ομάδας από την Ευρώπη, τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ηνωμένο Βασίλειο, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ένας αντίστοιχος καύσωνας τον Ιούνιο του 1976 θα είχε μέγιστες ημερήσιες θερμοκρασίες κατά περίπου 3,5°C χαμηλότερες.
Ωστόσο, ο πλανήτης είναι σήμερα σημαντικά θερμότερος και «η πιθανότητα εμφάνισης ενός τέτοιου καύσωνα έχει αυξηθεί δραματικά», δήλωσε ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, Θίοντορ Κίπινγκ από το Imperial College London.
Η μέση θερμοκρασία της Γης έχει αυξηθεί κατά περίπου 1,4°C σε σχέση με τα προβιομηχανικά επίπεδα, κυρίως λόγω της καύσης άνθρακα, πετρελαίου και φυσικού αερίου. Οι επιστήμονες συμφωνούν ότι η υπερθέρμανση του πλανήτη καθιστά τα ακραία καιρικά φαινόμενα, όπως οι καύσωνες, συχνότερα και εντονότερα, ενώ η συγκράτηση της αύξησης της θερμοκρασίας θεωρείται κρίσιμη για τον περιορισμό των σοβαρότερων επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής.
Η Ευρώπη είναι η ήπειρος που θερμαίνεται ταχύτερα στον κόσμο και τις τελευταίες ημέρες δεκάδες εκατομμύρια άνθρωποι βρέθηκαν αντιμέτωποι με θερμοκρασίες-ρεκόρ σε αρκετές χώρες.
Ένας δυσάρεστος και επικίνδυνος καύσωνας
Καθώς το κύμα καύσωνα βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη, οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν καταγεγραμμένες αλλά και προβλεπόμενες θερμοκρασίες, συγκρίνοντας το σημερινό φαινόμενο με τις κλιματικές συνθήκες του 2003 και του 1976. Ακόμη και σε σύγκριση με τον καύσωνα του 2003, ο οποίος προκάλεσε τον θάνατο δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων στην Ευρώπη, το φετινό επεισόδιο αποδείχθηκε αισθητά πιο ακραίο. Σύμφωνα με τη μελέτη, ένας αντίστοιχος καύσωνας τον Ιούνιο του 2003 θα ήταν περίπου 2°C ψυχρότερος.
«Το 2003, θερμοκρασίες όπως οι σημερινές κατά τη διάρκεια της ημέρας θα ήταν εξαιρετικά σπάνιες, ενώ οι αντίστοιχα υψηλές νυχτερινές θερμοκρασίες θα είχαν πάνω από εκατό φορές μικρότερη πιθανότητα να εμφανιστούν», σημειώνεται στη μελέτη.
«Η ανάλυσή μας δείχνει ότι η ακραία ζέστη αυξάνεται με ταχύ ρυθμό ακόμη και κατά τη διάρκεια της ζωής μας. Παρόμοια φαινόμενα είναι σήμερα δεκάδες έως εκατοντάδες φορές πιθανότερα σε σχέση με το 2003 και ήταν σχεδόν αδύνατο να συμβούν πριν από μόλις 50 χρόνια», σημειώνουν οι ερευνητές.
Από τις σχεδόν 850 ευρωπαϊκές πόλεις που εξετάστηκαν, περίπου το 45% είχε ήδη καταρρίψει ή αναμενόταν να καταρρίψει ρεκόρ θερμικού στρες για τον μήνα Ιούνιο. Πρόκειται για το δεύτερο κύμα καύσωνα που πλήττει την Ευρώπη μέσα στο 2026, μετά το πρώιμο επεισόδιο του Μαΐου, όταν σε περιοχές της κεντρικής και δυτικής Ευρώπης καταγράφηκαν υψηλές θερμοκρασίες για εκείνη την εποχή.
Η ομάδα της World Weather Attribution υπογραμμίζει ότι η ταχεία απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα είναι καθοριστικής σημασίας, εάν ο κόσμος θέλει να αποφύγει ακόμη υψηλότερες θερμοκρασίες και τις σοβαρότερες συνέπειες της κλιματικής αλλαγής στο μέλλον.
