Νέες σοβαρές καταγγελίες και ευρήματα από ελέγχους της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας φέρνουν στο προσκήνιο τη λειτουργία χώρων που, σύμφωνα με τα στοιχεία των ελέγχων, παρείχαν ιατρικές ή αισθητικές υπηρεσίες χωρίς τις απαιτούμενες προϋποθέσεις.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση 30χρονης γυναίκας στη Θεσσαλονίκη, η οποία, όπως καταγγέλλει, πλήρωσε 2.400 ευρώ για «αναίμακτη λιποαναρρόφηση», αφού προηγουμένως είχε δει σχετική διαφήμιση στα social media. Σύμφωνα με την καταγγελία, η γυναίκα υποχρεώθηκε να καταβάλει το ποσό σε μετρητά, ενώ για την ανάληψη των χρημάτων από ATM συνοδεύτηκε από υπάλληλο του ιατρείου.
Η επέμβαση, σύμφωνα με όσα καταγγέλλει, πραγματοποιήθηκε χωρίς αποστείρωση, ενώ για τη διαδικασία χρησιμοποιήθηκαν ενέσεις ξυλοκαΐνης, η οποία είχε διαλυθεί σε τσίγκινη λεκάνη. Η ίδια περιγράφει τον πόνο ως αφόρητο.
Η συγκεκριμένη υπόθεση αποτελεί μία από τις δεκάδες περιπτώσεις στις οποίες πολίτες φέρονται να παραπλανήθηκαν μέσω διαδικτυακών διαφημίσεων.
Τα ευρήματα των ελέγχων
Η Εθνική Αρχή Διαφάνειας έχει ήδη παραδώσει στον υπουργό Υγείας τα πρώτα ευρήματα από ελέγχους που πραγματοποιήθηκαν σε κέντρα αισθητικής και ιατρεία, έπειτα από καταγγελίες.
Σε μία περίπτωση, εντοπίστηκε ιατρείο με άδεια βιοπαθολόγου, το οποίο κατά τον επιτόπιο έλεγχο λειτουργούσε χωρίς την παρουσία της γιατρού. Στον χώρο βρέθηκαν, σύμφωνα με τα ευρήματα, υαλουρονικά, fillers και εξωσώματα χωρίς παραστατικά.
Σε άλλο χώρο, ο οποίος λειτουργούσε ως κέντρο φυσιοπαθητικής φροντίδας, εντοπίστηκαν μηχανήματα υδροθεραπείας εντέρου, συσκευή βιοσυντονισμού, καθώς και συσκευές που χρησιμοποιούνταν για την αφαίρεση σπλαχνικού λίπους.
Παράλληλα, σε ιδιωτικό ιατρείο-ΙΚΕ διαπιστώθηκε ότι υπήρχε βεβαίωση νόμιμης λειτουργίας με γιατρό άνευ ειδικότητας. Στον ίδιο χώρο εντοπίστηκαν ενέσιμα σκευάσματα, χώροι βελονισμού και μηχανήματα που παρουσιάζονταν ως συσκευές για αναγέννηση κυττάρων.
«Ιατρείο κβαντικής βιοανάδρασης»
Ιδιαίτερη περίπτωση αποτέλεσε χώρος που διαφημιζόταν στο διαδίκτυο ως «Ιατρείο Κβαντικής Βιοανάδρασης». Κατά τον έλεγχο βρέθηκαν τρία μηχανήματα που προορίζονταν για τη διαπίστωση πηγών στρες στο σώμα. Ο κάτοχος του χώρου δεν διέθετε αναγνωρισμένο τίτλο σπουδών.
Στο μεταξύ, σε πολυϊατρείο διαπιστώθηκε ότι υπήρχαν άδειες για ιατρείο μαιευτικής-γυναικολογίας και ιατρείο πλαστικής επανορθωτικής χειρουργικής, οι οποίες όμως είχαν διακόψει τη λειτουργία τους.
Σε άλλη περίπτωση, σε δερματολογικό ιατρείο εντοπίστηκε μη δηλωμένο στον Ιατρικό Σύλλογο Αθηνών μηχάνημα διακρανιακής μαγνητικής διέγερσης, το οποίο παρουσιαζόταν ως μέσο για τη ρύθμιση της όρεξης.
Χιλιάδες πορίσματα και επαναλαμβανόμενες παραβάσεις
Από την έναρξη λειτουργίας της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας έως και το 2026 έχουν προκύψει περίπου 2.500 πορίσματα που σχετίζονται με αντίστοιχες υποθέσεις.
Μεταξύ των ευρημάτων περιλαμβάνονται περιπτώσεις διενέργειας ιατρικών πράξεων από μη ιατρούς, όπως εμφύτευση μαλλιών, βελονισμός και ομοιοπαθητική, αλλά και λειτουργία μονάδων χωρίς την παρουσία ή την επίβλεψη του επιστημονικά υπευθύνου.
Σε χαρακτηριστική περίπτωση ιατρική πράξη πραγματοποιήθηκε από υπάλληλο ιατρείου, ενώ ο γιατρός έδινε οδηγίες μέσω βιντεοκλήσης, χωρίς να βρίσκεται ο ίδιος στον χώρο.
Άλλο εύρημα αφορούσε τη λειτουργία ιατρείου μέσα σε πολυϊατρείο, χωρίς η συγκεκριμένη δραστηριότητα να προβλέπεται στην άδεια λειτουργίας του πολυϊατρείου.
Στα ευρήματα περιλαμβάνεται ακόμη περίπτωση χορήγησης ληγμένου εμβολίου από παιδίατρο σε παιδί, καθώς και περιπτώσεις διενέργειας αισθητικών πράξεων από άτομα που δεν διέθεταν τα απαιτούμενα τυπικά προσόντα.
Παράλληλα, έχουν εντοπιστεί και περιπτώσεις λειτουργίας τραπεζών ομφαλοπλακουντιακού αίματος και βλαστοκυττάρων χωρίς την απαραίτητη άδεια.
Οι έλεγχοι της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας συνεχίζονται, ενώ αναμένεται να εκδοθούν ξεχωριστά πορίσματα για κάθε υπόθεση. Στη συνέχεια, ανάλογα με την περίπτωση, θα μπορούν να επιληφθούν τα πειθαρχικά όργανα των Ιατρικών Συλλόγων ή ο εισαγγελέας.
ΙΣΑ: Να ξεκαθαρίσει ποιες πράξεις επιτρέπονται ανά ειδικότητα
Στο ζήτημα της σαφούς οριοθέτησης των ιατρικών πράξεων και του επιτρεπόμενου εξοπλισμού ανά ειδικότητα επανέρχεται ο Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών. Με επιστολή του προς τις Επιστημονικές Εταιρείες Κορμού, την οποία κοινοποίησε και στο Κεντρικό Συμβούλιο Υγείας, ζητά να προσδιοριστούν με επιστημονικά τεκμηριωμένο τρόπο οι ιατρικές πράξεις που μπορούν να εκτελούνται από κάθε ειδικότητα στους φορείς Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, καθώς και ο εξοπλισμός που επιτρέπεται να εγκαθίσταται σε ιατρεία και πολυϊατρεία.
Ο ΙΣΑ επισημαίνει ότι το ισχύον πλαίσιο δεν προσδιορίζει συγκεκριμένα ποιες πράξεις μπορεί να εκτελεί ένας γιατρός χωρίς ειδικότητα ή ένας γιατρός κάθε ειδικότητας, ενώ αντίστοιχη ασάφεια, σύμφωνα με τον Σύλλογο, υπάρχει και ως προς τον επιτρεπόμενο εξοπλισμό των φορέων ΠΦΥ.
Παράλληλα, ζητά από τις Επιστημονικές Εταιρείες να υποδείξουν τις πράξεις που μπορούν να πραγματοποιούνται ανά ειδικότητα, τον εξοπλισμό που επιτρέπεται να χρησιμοποιείται, αλλά και τα στοιχεία που θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη από τις Επιτροπές Ελέγχου των φορέων ΠΦΥ του ΙΣΑ.
Ο Σύλλογος συνδέει την παρέμβασή του και με τον πρόσφατο θάνατο γνωστού τραγουδιστή, τον οποίο χαρακτηρίζει αφορμή για «αναστοχασμό» και για την ανάληψη πρωτοβουλιών με στόχο την ασφάλεια των ασθενών.
Ολόκληρη η ανακοίνωση του ΙΣΑ:
Ο Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών απέστειλε επιστολή στις Επιστημονικές Εταιρείες Κορμού, ζητώντας τις επιστημονικά τεκμηριωμένες θέσεις τους για τις ιατρικές πράξεις που μπορούν να εκτελούνται ανά ειδικότητα στους φορείς Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, καθώς και για τον εξοπλισμό που επιτρέπεται να εγκαθίσταται σε αυτούς.
Ειδικότερα με την επιστολή του, η οποία κοινοποιείται στο Κεντρικό Συμβούλιο Υγείας, ο ΙΣΑ επαναφέρει το ζήτημα, επισημαίνοντας ότι ανάλογα αιτήματά του στο παρελθόν δεν είχαν τελεσφορήσει. Όπως τονίζεται, ο πρόσφατος τραγικός θάνατος του γνωστού τραγουδιστή καθιστά αναγκαίο τον αναστοχασμό του ιατρικού σώματος και την ανάληψη συγκεκριμένων πρωτοβουλιών για την ασφάλεια των ασθενών.
Στο επίκεντρο της παρέμβασης βρίσκονται οι ασάφειες ως προς το εύρος των ιατρικών πράξεων και τις προϋποθέσεις εκτέλεσής τους. Καθώς το νομοθετικό πλαίσιο δεν προσδιορίζει συγκεκριμένα το σύνολο των πράξεων που μπορεί να εκτελεί ένας ιατρός χωρίς ειδικότητα ή ένας ιατρός κάθε ειδικότητας. Το αντικείμενο αυτό συνδέεται με τους κανόνες της ιατρικής επιστήμης, τη συνεχή εξέλιξή της και το περιεχόμενο της εκπαίδευσης κάθε ειδικότητας.
Παράλληλα, ο ΙΣΑ επισημαίνει την ανάγκη αποσαφήνισης του εξοπλισμού που μπορεί να εγκαθίσταται στα ιατρεία και τα πολυϊατρεία, σε συνάρτηση με τις παρεχόμενες υπηρεσίες και τα όρια της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας.
Ειδικότερα, στην επιστολή του ΙΣΑ αναφέρονται τα εξής:
«Επειδή παρόμοια αιτήματά μας στο παρελθόν δεν τελεσφόρησαν, και με δεδομένο ότι μετά τον αδόκητο χαμό του γνωστού τραγουδιστή είναι η ώρα του αναστοχασμού για το ιατρικό σώμα, επανερχόμαστε απευθυνόμενοι πλέον προς σας.
Ο πυρήνας του προβλήματος βρίσκεται, κατά την άποψή μας, στο ότι, όπως προφανώς γνωρίζετε:
(1) Πουθενά στο νομοθετικό πλαίσιο που διέπει την άσκηση του ιατρικού λειτουργήματος δεν προσδιορίζεται συγκεκριμένα ποιες είναι οι πράξεις που μπορεί να εκτελεί ο ιατρός άνευ ειδικότητας ή ο ιατρός κάθε ειδικότητας. Αυτό προσδιορίζεται από τους κανόνες της ιατρικής επιστήμης, η οποία εξελίσσεται συνεχώς και μπορεί να συγκεκριμενοποιηθεί περαιτέρω μόνο με βάση το περιεχόμενο εκπαίδευσης εκάστης ιατρικής ειδικότητας.
(2) Πουθενά στο κανονιστικό πλαίσιο που ορίζει τις προδιαγραφές λειτουργίας των ιατρείων και πολυίατρείων δεν καθορίζεται ο αναγκαίος ελάχιστος, και κυρίως εξαντλητικά ο εξοπλισμός που επιτρέπεται να είναι εγκατεστημένος.
Όπως επίσης γνωρίζετε σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις απαγορεύεται στους φορείς πρωτοβάθμιας φροντίδας:
(1) Να εκτελείται οποιαδήποτε πράξη για τις οποίες ο Ιδιωτικός Φορέας παροχής στερείται του απαραίτητου γι΄ αυτές ειδικού εξοπλισμού και της κατά περίπτωση απαιτούμενης άδειας χρήσης αυτού.
(2) Η παροχή υπηρεσιών υγείας, που παρέχονται αποκλειστικά, με βάση τους κανόνες της ιατρικής – οδοντιατρικής επιστήμης, στη δευτεροβάθμια περίθαλψη. Οι φορείς παροχής υπηρεσιών Π.Φ.Υ. δεν διαθέτουν κλίνες νοσηλείας.
(3) Η εκτέλεση ιατρικών ή οδοντιατρικών πράξεων για τις οποίες απαιτείται γενική νάρκωση ή ραχιαία ή επισκληρίδιος αναισθησία, συμπεριλαμβανομένης και της μέθης που αποτελεί μορφή γενικής αναισθησία.
(4) Η διακίνηση δειγμάτων αίματος εκτός των εγκαταστάσεων του φορέα παροχής υπηρεσιών Π.Φ.Υ ή της Κλινικής που παρέχει υπηρεσίες πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, για τη διενέργεια αναλύσεων από εργαστήρια τρίτων προσώπων
Με βάση όλα τα παραπάνω παρακαλούμε να καθορίσετε και να μας υποδείξετε τις ιατρικές πράξεις που μπορούν ιατροί της ειδικότητά σας να εκτελούν σε φορείς πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, τον εξοπλισμό που επιτρέπεται να εγκαταστήσουν και ό,τι άλλο κατά την κρίσης σας θα πρέπει να λαμβάνεται υπ΄ όψιν από τις Επιτροπές Ελέγχου των φορέων ΠΦΥ του ΙΣΑ».
