Ένα τετραήμερο αφιερωμένο στη λαογραφία, την παράδοση, τη χειροτεχνία, τη δημιουργία και τη ζωντανή πολιτιστική κληρονομιά διοργανώνει το Λαογραφικό Ιστορικό Μουσείο Λάρισας – «Γιώργος και Λένα Γουργιώτη», από την Πέμπτη 17 έως και την Κυριακή 20 Σεπτεμβρίου 2026, στο πλαίσιο των «Ημερών Λαογραφίας Γιώργος και Λένα Γουργιώτη». Οι Ημέρες Λαογραφίας υλοποιούνται στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ «Θεσσαλία 2021–2027» της Περιφέρειας Θεσσαλίας με τη συγχρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Για τέσσερις ημέρες, το Μουσείο ανοίγει τους χώρους και τις συλλογές του και προσκαλεί μικρούς και μεγάλους να συναντήσουν τη λαϊκή παράδοση όχι ως ένα στατικό κομμάτι του παρελθόντος, αλλά ως έναν ζωντανό πολιτισμό που συνεχίζει να εμπνέει, να μεταδίδεται και να επανανοηματοδοτείται μέσα από τη σύγχρονη δημιουργία.
Οι «Ημέρες Λαογραφίας» αποτελούν μια πολυθεματική διοργάνωση που συνδυάζει εκπαιδευτικές και βιωματικές δράσεις, εργαστήρια για ενήλικες, δράσεις για παιδιά και οικογένειες, χειροτεχνικές πρακτικές, ζωγραφική, υφαντική, παραδοσιακές τεχνικές, θέατρο και σύγχρονη μουσειακή αφήγηση. Μέσα από τη συμμετοχή, την παρατήρηση, την πρακτική εμπειρία και τη δημιουργία, το κοινό έχει την ευκαιρία να προσεγγίσει διαφορετικές όψεις της παραδοσιακής ζωής και να ανακαλύψει τη διαχρονική αξία της χειροτεχνικής γνώσης.
Κεντρική θέση στο πρόγραμμα καταλαμβάνουν η νέα περιοδική εκθεση του μουσείου, μια θεατρική παρασταση με θεμα εμπνευσμένο από την παραδοσιακή κοινωνία και τα βιωματικά εργαστήρια, μέσα από τα οποία οι συμμετέχοντες δεν περιορίζονται στην παρακολούθηση, αλλά γίνονται οι ίδιοι φορείς μιας διαδικασίας μάθησης και δημιουργίας.
Το πρόγραμμα ξεκινά την Πέμπτη 17 Σεπτεμβρίου με θεατρικό παιχνίδι για σχολικές ομάδες και διήμερο εργαστήρι ζωγραφικής για ενήλικες, ενώ το απόγευμα πραγματοποιείται Βιωματικό Εργαστήριο Σταμπωτών για ενήλικες, με αφετηρία μια χαρακτηριστική παραδοσιακή τεχνική και τη γνώση που συνδέεται με αυτήν.
Την Παρασκευή 18 Σεπτεμβρίου, το πρόγραμμα συνεχίζεται με θεατρικό παιχνίδι για σχολικές ομάδες και με το πρώτο μέρος του διήμερου βιωματικού εργαστηρίου για τον στολισμό της γαμήλιας κουλούρας του Ασπροπύργου Αττικής, αναδεικνύοντας ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα εθιμικής πρακτικής και διακοσμητικής παράδοσης.
Το απόγευμα της ίδιας ημέρας, στις 18:30, πραγματοποιούνται τα εγκαίνια της περιοδικής έκθεσης «27+26 Ίχνη χειρός για ένα Μουσείο», σε επιμέλεια Ίριδας Κρητικού και Φανής Καλοκαιρινού.
Η έκθεση δημιουργεί έναν διάλογο ανάμεσα στα αντικείμενα των συλλογών του Λαογραφικού Ιστορικού Μουσείου Λάρισας και στη σύγχρονη δημιουργία, αναδεικνύοντας το «ίχνος του χεριού» ως κοινό σημείο ανάμεσα στο παραδοσιακό αντικείμενο και το σύγχρονο έργο τέχνης. Η έκθεση επιχειρεί να φωτίσει τη χειροποίητη δημιουργία ως φορέα μνήμης, γνώσης, ταυτότητας και προσωπικής έκφρασης.
Η εκδήλωση των εγκαινίων θα πλαισιωθεί μουσικά από τη χορωδία του Ενιαίου Ειδικού Επαγγελματικού Γυμνασίου και Λυκείου Λάρισας (ΕΝΕΕΓΥΛ).
Το Σάββατο 19 Σεπτεμβρίου, το πρόγραμμα συνεχίζεται με το δεύτερο μέρος του βιωματικού εργαστηρίου για τον στολισμό της γαμήλιας κουλούρας, ενώ ιδιαίτερη θέση κατέχει το εργαστήριο για ενήλικες:
«Το ξύλο αφηγείται: κατασκευή, χρήση, συντήρηση και μουσειακή αφήγηση».
Το εργαστήριο προσεγγίζει το ξύλο όχι μόνο ως υλικό κατασκευής, αλλά και ως φορέα ανθρώπινης εργασίας, καθημερινής χρήσης, τεχνικής γνώσης και προσωπικής έκφρασης. Μέσα από τη συνάντηση της κατασκευής, της συντήρησης και της μουσειακής ερμηνείας, οι συμμετέχοντες καλούνται να δουν τα ξύλινα αντικείμενα του Μουσείου από μια διαφορετική οπτική και να ανακαλύψουν τις ιστορίες που αυτά μπορούν να αφηγηθούν.
Το απόγευμα ακολουθεί βιωματικό εργαστήριο υφαντικής από την Αρναία Χαλκιδικής για γονείς και παιδιά, σε συνεργασία με τον Σύλλογο Γυναικών Αρναίας Χαλκιδικής, δίνοντας τη δυνατότητα σε διαφορετικές γενιές να γνωρίσουν μια παραδοσιακή τεχνική μέσα από την άμεση συμμετοχή και τη δημιουργία.
Η ημέρα ολοκληρώνεται με τη θεατρική παράσταση «Πάτρια εδάφη», από τη Δραματική Σχολή – Νέο Ελληνικό Θέατρο του Γιώργου Αρμένη.
Την Κυριακή 20 Σεπτεμβρίου, οι δράσεις συνεχίζονται με βιωματικό εργαστήριο υφαντικής από την Αρναία Χαλκιδικής για ενήλικες, ενώ το απόγευμα ολοκληρώνεται το διήμερο εργαστήρι ζωγραφικής για ενήλικες.
Με αυτόν τον τρόπο, οι «Ημέρες Λαογραφίας» συνθέτουν ένα πρόγραμμα που επιχειρεί να αναδείξει τη λαογραφία ως πεδίο ζωντανής εμπειρίας, συμμετοχής και δημιουργικής επαναπροσέγγισης.
Οι παραδοσιακές τεχνικές, οι χειροτεχνικές δεξιότητες, τα έθιμα, τα αντικείμενα και οι πρακτικές που παρουσιάζονται κατά τη διάρκεια του Φεστιβάλ δεν αντιμετωπίζονται ως μουσειακά κατάλοιπα, αλλά ως πολιτιστικό κεφάλαιο που μπορεί να ενεργοποιηθεί στο παρόν και να μεταδοθεί στις επόμενες γενιές.
Παράλληλα, η παρουσία δημιουργών, τεχνιτών, εκπαιδευτών, καλλιτεχνών, συλλόγων και φορέων από διαφορετικές περιοχές της Ελλάδας δημιουργεί ένα ευρύτερο δίκτυο ανταλλαγής γνώσεων και εμπειριών, φέρνοντας στο Μουσείο διαφορετικές τοπικές παραδόσεις και αναδεικνύοντας τον πλούτο και την πολυμορφία του ελληνικού λαϊκού
Οι «Ημέρες Λαογραφίας Γιώργος και Λένα Γουργιώτη» φιλοδοξούν να αποτελέσουν έναν ετήσιο θεσμό που θα αναδεικνύει τη λαογραφική κληρονομιά μέσα από μια σύγχρονη μουσειολογική ματιά.
Το Λαογραφικό Ιστορικό Μουσείο Λάρισας συνεχίζει, μέσα από τη διοργάνωση, να επενδύει στη βιωματική μάθηση, στη διαγενεακή μεταφορά της γνώσης, στην ανάδειξη της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς και στη σύνδεση του παρελθόντος με το παρόν.
Στόχος είναι το Μουσείο να λειτουργεί ως ένας χώρος συνάντησης ανθρώπων, ιστοριών και πολιτισμών· ένας χώρος όπου το αντικείμενο αποκτά ξανά φωνή και όπου η παράδοση δεν «φυλάσσεται» απλώς, αλλά ενεργοποιείται, μοιράζεται και συνεχίζει να παράγει νέες εμπειρίες και νέες αφηγήσεις.
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ
Κατά τη διάρκεια του Φεστιβάλ, το Μουσείο και η νέα περιοδική έκθεση θα είναι επισκέψιμα από τις 10:00 το πρωί έως το πέρας των απογευματινών δράσεων.
Η συμμετοχή στα βιωματικά εργαστήρια πραγματοποιείται κατόπιν δήλωσης συμμετοχής στο 2410 239446.
Η είσοδος στη θεατρική παράσταση είναι ελεύθερη.
Πληροφορίες και δηλώσεις συμμετοχής στα εργαστήρια
Λαογραφικό Ιστορικό Μουσείο Λάρισας
«Γιώργος και Λένα Γουργιώτη»
Τηλ.: 2410 239446
