Σε πρόωρη αποπληρωμή χρέους ύψους περίπου 13 δισ. ευρώ σχεδιάζει να προχωρήσει η Ελλάδα εντός του 2026, επιταχύνοντας την αποκλιμάκωση του δείκτη χρέους προς ΑΕΠ και ανοίγοντας τον δρόμο ώστε η Ιταλία να καταστεί η πλέον υπερχρεωμένη χώρα της Ευρωζώνης.
Μεταξύ άλλων, το σχέδιο περιλαμβάνει την αποπληρωμή δανείων περίπου 2,5 δισ. ευρώ προς ευρωπαϊκό μηχανισμό στήριξης, καθώς και ομολόγο ύψους 2,2 δισ. ευρώ που λήγει το 2027. Παράλληλα, έως τις 31 Δεκεμβρίου προβλέπεται να μειωθεί κατά 1,2 δισ. ευρώ το απόθεμα των εντόκων γραμματίων του Δημοσίου.
Σύμφωνα με στελέχη του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, με δεδομένο ότι για κάθε ένα δισεκατομμύριο πρόωρης αποπληρωμής κερδίζουμε 30 εκατ. ευρώ (με το νέο κόστος δανεισμού), συνολικά από τα 13 δισ. ευρώ κερδίζουμε 360 εκατ. ευρώ. Στα 7 χρόνια κερδίζουμε μόνο από αυτά πάνω από 2 δισ. ευρώ. «Αν συνυπολογίσουμε τα χαμηλά spreads, συν τον παράγοντα αξιοπιστίας που προσελκύει μεγάλους επενδυτές, εξάγεται το συμπέρασμα ότι αυτή η τακτική έχει μόνο οφέλη», αναφέρουν.
«Με αυτή την κίνηση το ελληνικό Δημόσιο περνάει ένα μήνυμα περαιτέρω διασφάλισης στους θεσμούς, στους οίκους αξιολόγησης αλλά κυρίως στη διεθνή επενδυτική κοινότητα ότι κινείται με προνοητικότητα και διορατικότητα, έγκαιρα και σε ασφαλή χρόνο, προκειμένου να μειώσει ακόμη περαιτέρω τις ήδη μειωμένες ετήσιες μεικτές χρηματοδοτικές ανάγκες του και μετά το 2032. Οι πρόωρες αποπληρωμές θα συνεχιστούν και τα επόμενα έτη, ώστε το εν λόγω δάνειο να αποπληρωθεί πλήρως έως το 2031, αντί του αρχικού πλάνου για το 2041», σημειώνουν.
Στο 137% του ΑΕΠ το χρέος
Με βάση τις νεότερες εκτιμήσεις του Οργανισμού Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους, το ελληνικό χρέος αναμένεται να υποχωρήσει φέτος στο 137% του ΑΕΠ, έναντι προηγούμενης πρόβλεψης για 138,2%.
Εφόσον η εκτίμηση επιβεβαιωθεί, η Ελλάδα θα πάψει ήδη από το τέλος του 2026 να εμφανίζει τον υψηλότερο δείκτη δημόσιου χρέους στην Ευρωζώνη. Η Ιταλία προβλέπει ότι το δικό της χρέος θα αυξηθεί στο 138,6% του ΑΕΠ φέτος, από 137,1% το 2025, σύμφωνα με το πολυετές δημοσιονομικό της σχέδιο. Το Reuters είχε ήδη καταγράψει την επικείμενη αντιστροφή.
Η εξέλιξη έρχεται νωρίτερα από ό,τι προέβλεπε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Στις εαρινές της εκτιμήσεις, η Κομισιόν τοποθετούσε το ελληνικό χρέος στο 140,7% του ΑΕΠ το 2026 και στο 134,4% το 2027, προβλέποντας ότι η αλλαγή στην ευρωπαϊκή κατάταξη θα γινόταν την επόμενη χρονιά. Οι προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Οι πρόωρες αποπληρωμές
Η νέα κίνηση ακολουθεί την πρόωρη εξόφληση δανείων ύψους 6,9 δισ. ευρώ τον περασμένο Ιούνιο. Τα ποσά εκείνα προέρχονταν από το πρώτο πρόγραμμα διάσωσης και ειδικότερα από τη διμερή δανειακή διευκόλυνση του 2010 προς την Ελλάδα.
Η σταθερή μείωση του χρέους, σε συνδυασμό με την ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας και τις ισχυρότερες δημοσιονομικές επιδόσεις, έχει περιορίσει αισθητά το κόστος δανεισμού. Η απόδοση του ελληνικού δεκαετούς ομολόγου έχει υποχωρήσει κάτω από τις αντίστοιχες αποδόσεις της Ιταλίας, της Γαλλίας και της Βρετανίας.
Η πρόωρη εξόφληση του ομολόγου που λήγει το 2027 θα μειώσει τις ανάγκες αναχρηματοδότησης της επόμενης χρονιάς. Ετσι, σύμφωνα με την ίδια πηγή, η στρατηγική δανεισμού για το 2027 αναμένεται να κινηθεί σε επίπεδα παρόμοια με τα φετινά.
Τα ταμειακά διαθέσιμα της χώρας εκτιμάται ότι θα παραμείνουν πάνω από τα 30 δισ. ευρώ στο τέλος του 2026, παρά τις νέες αποπληρωμές.
Περιθώριο για νέα μέτρα
Το ελληνικό πρωτογενές πλεόνασμα, δηλαδή το δημοσιονομικό αποτέλεσμα πριν από τις πληρωμές τόκων, αναμένεται να υπερβεί εκ νέου τον στόχο, σύμφωνα με τις πληροφορίες του Bloomberg.
Η καλύτερη εκτέλεση του προϋπολογισμού δημιουργεί πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο τόσο για την ταχύτερη μείωση του χρέους όσο και για ενδεχόμενες ελαφρύνσεις. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται στις αρχές Σεπτεμβρίου να παρουσιάσει τις άμεσες κυβερνητικές προτεραιότητες και ένα ευρύτερο σχέδιο έως το 2030.
Εφόσον τα έσοδα συνεχίσουν να υπερβαίνουν τις προβλέψεις, εξετάζονται πρόσθετα μέτρα για τους αυτοαπασχολουμένους και άλλες κοινωνικές ομάδες. Οι σχετικές αποφάσεις, ωστόσο, δεν έχουν κλειδώσει και θα πρέπει να παραμείνουν εντός του νέου ευρωπαϊκού δημοσιονομικού πλαισίου.
