Βαθιά το χέρι στην τσέπη καλούνται να βάλουν φέτος εκατοντάδες χιλιάδες φορολογούμενοι, καθώς ο τελικός λογαριασμός των φετινών φορολογικών δηλώσεων διαμορφώνεται σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα. Σύμφωνα με τα στοιχεία από την πορεία της εκκαθάρισης, ο συνολικός φόρος εισοδήματος που έχει ήδη βεβαιωθεί έχει ξεπεράσει το φράγμα των 4,75 δισ. ευρώ, ενώ δεν αποκλείεται στην τελική ευθεία να προσεγγίσει ή ακόμη και να ξεπεράσει τα 5 δισ. ευρώ.
Η εξέλιξη αυτή αποτυπώνει τόσο τη σταδιακή αύξηση των δηλωθέντων εισοδημάτων όσο και τον καθοριστικό αντίκτυπο που είχε το τεκμαρτό σύστημα υπολογισμού του ελάχιστου εισοδήματος για τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους αυτοαπασχολούμενους, εκτινάσσοντας τον μέσο φόρο στα 2.030 ευρώ.
Η εικόνα που διαμορφώνεται στο σύνολο των ελεγκτικών μηχανισμών προκύπτει από την επεξεργασία εκατομμυρίων δηλώσεων, σκιαγραφώντας τις οικονομικές αντοχές των ελληνικών νοικοκυριών σε μια περίοδο συνεχιζόμενων πινακίων ακρίβειας.
Η «ακτινογραφία» των εκκαθαριστικών: Πόσοι πληρώνουν και ποιοι εισπράττουν
Από την επεξεργασία συνολικά 6.606.616 φορολογικών δηλώσεων που έχουν υποβληθεί από την έναρξη της περιόδου μέχρι σήμερα, αποκαλύπτεται μια τριχοτόμηση των αποτελεσμάτων που δείχνει ότι σχεδόν ένας στους τρεις φορολογουμένους είναι αντιμέτωπος με επιπλέον οικονομική επιβάρυνση.
Ειδικότερα, για το 35,41% του συνόλου των δηλώσεων το αποτέλεσμα είναι χρεωστικό, γεγονός που μεταφράζεται σε πρόσθετη πληρωμή φόρου για εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες. Στον αντίποδα, το 29,22% των δηλώσεων είναι πιστωτικό, δίνοντας την ευκαιρία σε αυτούς τους φορολογουμένους να λάβουν συνολική επιστροφή φόρου ύψους 632,44 εκατ. ευρώ, με τον μέσο όρο της επιστροφής να διαμορφώνεται στα 328 ευρώ. Τέλος, για το 35,33% των δηλώσεων το αποτέλεσμα της εκκαθάρισης είναι μηδενικό, ούτε δηλαδή προκύπτει επιπλέον φόρος ούτε επιστροφή χρημάτων από το δημόσιο.
Οι προθεσμίες πληρωμής και οι εναλλακτικές λύσεις για τις δόσεις
Παράλληλα με το κλείσιμο της πλατφόρμας των δηλώσεων, «τρέχει» και η κρίσιμη προθεσμία για την τακτοποίηση των οικονομικών υποχρεώσεων. Στις 31 Ιουλίου 2026, ημερομηνία κατά την οποία λήγει και η προθεσμία για την πληρωμή της πέμπτης δόσης του ΕΝΦΙΑ, εκπνέει παράλληλα η διορία για την εφάπαξ εξόφληση του φόρου εισοδήματος, η οποία συνοδεύεται από την προβλεπόμενη έκπτωση που κυμαίνεται από 2% έως 4%, ανάλογα με τον χρόνο υποβολής της αρχικής δήλωσης (με τη μέγιστη έκπτωση 4% να κατοχυρώνεται για όσους υπέβαλαν έως τις 15 Μαΐου 2026). Την ίδια ημέρα καταβάλλεται και η πρώτη από τις συνολικά 8 μηνιαίες δόσεις του εκκαθαριστικού για όσους επιλέξουν τη σταδιακή αποπληρωμή.
Για τους φορολογουμένους που δυσκολεύονται να ανταποκριθούν σταθερά στο χρονοδιάγραμμα των οκτώ δόσεων, το θεσμικό πλαίσιο προσφέρει δύο βασικές εναλλακτικές διεξόδους διευκόλυνσης. Η πρώτη επιλογή είναι η πληρωμή του φόρου σε 12 άτοκες δόσεις μέσω πιστωτικής κάρτας, μια οδός που διατηρεί μάλιστα το δικαίωμα της έκπτωσης 2% έως 4% εφόσον η συναλλαγή πραγματοποιηθεί έως τις 31 Ιουλίου 2026. Η δεύτερη επιλογή αφορά την ένταξη της οφειλής στην πάγια ρύθμιση της εφορίας, δίνοντας τη δυνατότητα ο φόρος να επιμεριστεί σε έως και 24 δόσεις, οι οποίες ωστόσο επιβαρύνονται με τους προβλεπόμενους τόκους.
Τσουχτερά πρόστιμα για τους εκπρόθεσμους
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται από όσους αμελήσουν να υποβάλουν εμπρόθεσμα τη δήλωσή τους, είτε πρόκειται για την αρχική είτε για τροποποιητική διαδικασία. Στις περιπτώσεις που από τη δήλωση προκύπτει χρεωστικός φόρος άνω των 100 ευρώ και η υποβολή γίνει εκπρόθεσμα, επιβάλλονται αυστηρά πρόστιμα που διακρίνονται ανάλογα με τη δραστηριότητα του φορολογουμένου.
Συγκεκριμένα, το πρόστιμο ορίζεται στα 100 ευρώ για τα φυσικά πρόσωπα που δεν ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα, ανεβαίνει στα 250 ευρώ για επαγγελματίες που τηρούν απλογραφικά βιβλία και φτάνει τα 500 ευρώ για επιχειρήσεις με διπλογραφικά βιβλία. Πέραν των παγίων αυτών προστίμων, σε κάθε εκπρόθεσμη χρεωστική δήλωση επιβάλλεται επιπλέον μηνιαίος τόκος καθυστέρησης 0,73% επί του ποσού του φόρου, υπολογιζόμενος από την επομένη της καταληκτικής ημερομηνίας πληρωμής.
