Εν μέσω αυξημένης γεωπολιτικής αβεβαιότητας και έναν χρόνο μετά τη Σύνοδο της Χάγης, κατά την οποία οι ηγέτες της Συμμαχίας συμφώνησαν σε μια σημαντική αναβάθμιση των συλλογικών αμυντικών δεσμεύσεων, πραγματοποιείται σήμερα και αύριο (7-8/07) η Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ.
Σύμφωνα με πληροφορίες, στο επίκεντρο θα βρεθεί η αξιολόγηση της προόδου των Συμμάχων ως προς την υλοποίηση της δέσμευσης για αμυντικές δαπάνες ύψους 5% του ΑΕΠ ετησίως έως το 2035, σε χρόνο που είναι περισσότερο από ποτέ επιτακτική η ανάγκη για ισχυρότερη ευρωπαϊκή συμβολή στη συλλογική άμυνα και για δικαιότερο επιμερισμό των βαρών.
Η Ελλάδα «έπιασε» τον στόχο της Συμμαχίας
Κυβερνητικές πηγές σημειώνουν ότι η Ελλάδα προσέρχεται στη Σύνοδο με την αυτοπεποίθηση ενός ισχυρού και αξιόπιστου συμμάχου, που όχι μόνο τηρεί διαχρονικά τις δεσμεύσεις του, αλλά βρίσκεται στην πρώτη γραμμή των χωρών της Συμμαχίας που υλοποιούν ήδη τους στόχους που συμφωνήθηκαν στη Χάγη.
Κατά τις ίδιες πληροφορίες, η χώρα έχει ήδη υπερβεί τη δέσμευση (Defence Investment Pledge) που συμφωνήθηκε το 2025 και συγκαταλέγεται στην πρώτη πεντάδα των χωρών του ΝΑΤΟ που έχουν ήδη από το 2026 επιτύχει τον στόχο του 3,5% του ΑΕΠ για τις αμιγώς αμυντικές δαπάνες (και τον επιπλέον στόχο του 1,5%).
Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, οι αμιγώς αμυντικές δαπάνες της Ελλάδας για το 2026 εκτιμώνται σε 3,6% του ΑΕΠ, έναντι 2,75% το 2025 και 2,74% το 2024.
Τούτων δοθέντων, η Ελλάδα διατηρεί και ενισχύει, μέσω του δωδεκαετούς προγράμματος εκσυγχρονισμού των Ενόπλων Δυνάμεων ύψους 25 δισ. ευρώ και της «Ατζέντας 2030» Νίκου Δένδια, τη θέση της στον σκληρό πυρήνα των χωρών της Συμμαχίας που υπερβαίνουν συστηματικά τις νατοϊκές δεσμεύσεις για τις αμυντικές δαπάνες.
Ενώ, υπόλοιπες χώρες που έχουν ήδη υπερβεί τον σχετικό στόχο της Χάγης είναι η Πολωνία, η Εσθονία, η Λετονία και η Λιθουανία.
Πού δαπανάται το επιπλέον ποσοστό αμυντικών δαπανών
Η συμμαχική δέσμευση για συνολικές δαπάνες ύψους 5% του ΑΕΠ έως το 2035 προβλέπει 3,5% για αμιγώς στρατιωτικές δαπάνες και 1,5% για ευρύτερες επενδύσεις στην ασφάλεια και την άμυνα, όπως υποδομές διττής χρήσης, ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανίας και δράσεις ανθεκτικότητας.
Κυβερνητικές πηγές σχολιάζουν πως η Ελλάδα αποτελεί διαχρονικά παράδειγμα συνέπειας ως προς τις συμμαχικές της υποχρεώσεις.
Ακόμη και κατά τη διάρκεια της δημοσιονομικής κρίσης, συνέχισε να υπερβαίνει τον προηγούμενο στόχο του 2% του ΑΕΠ, σε μια περίοδο κατά την οποία πολλές χώρες της Συμμαχίας εξακολουθούσαν να υπολείπονται των σχετικών δεσμεύσεων.
Επιμερισμός αμυντικών βαρών
Στη φετινή Σύνοδο, η συζήτηση για τον δικαιότερο επιμερισμό των αμυντικών βαρών μεταξύ των Συμμάχων βρίσκεται ψηλά στην ατζέντα της διατλαντικής σχέσης.
Η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις χώρες που διαχρονικά συμβάλλουν ουσιαστικά στη συλλογική άμυνα της Συμμαχίας, επιβεβαιώνοντας στην πράξη ότι η ασφάλεια της Ευρώπης αποτελεί κοινή ευθύνη.
Υπενθυμίζεται ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπήρξε από τους πρώτους Ευρωπαίους ηγέτες που ανέδειξαν την ανάγκη η Ευρώπη να επενδύσει περισσότερο και αποτελεσματικότερα στη συλλογική της άμυνα, να ενισχύσει την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανική βάση και να διαμορφώσει έναν ισχυρότερο ευρωπαϊκό πυλώνα εντός του ΝΑΤΟ.
Έχει επίσης επανειλημμένα υπογραμμίσει, όπως υπενθυμίζουν κυβερνητικοί κύκλοι, ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να στηρίξει αυτή την προσπάθεια μέσω νέων ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων, συμπεριλαμβανομένου του κοινού δανεισμού για την άμυνα.
Σε αυτό το πλαίσιο, η θέση της Ελλάδας παραμένει σταθερή. Μια ισχυρότερη αμυντικά Ευρώπη δεν λειτουργεί ανταγωνιστικά προς τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά αποτελεί έναν ισχυρότερο και πιο αξιόπιστο εταίρο, συμβάλλοντας τελικά σε ένα ισχυρότερο ΝΑΤΟ.
Το πρόγραμμα
Σύμφωνα με πληροφορίες, το πρόγραμμα της Συνόδου αρχίζει το βράδυ της Τρίτης με το δείπνο που παραθέτει προς τιμήν των ηγετών του ΝΑΤΟ ο Πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και η σύζυγός του.
Στο δείπνο θα συμμετάσχουν επίσης ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, καθώς και οι Πρόεδροι της Ουκρανίας και της Νότιας Κορέας.
Κατά τις ίδιες πληροφορίες, δεν υπάρχει προγραμματισμένη συνάντηση του Πρωθυπουργού με τον Πρόεδρο της Τουρκίας στο περιθώριο της Συνόδου.
