«Για πρώτη φορά στην επόμενη προγραμματική περίοδο, 2028 – 2034 θα υπάρξει ένα ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας με συνολικό προϋπολογισμό 420 δισεκατομμύρια ευρώ. Τα χρήματα αυτά δεν θα πάνε σε παραδοσιακές δράσεις που γνωρίζουμε από τη δεκαετία του ‘80 αλλά σε δράσεις που θα ανεβάσουν την ανταγωνιστικότητα μέσω συνεργασίας των επιχειρήσεων με πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα. Με πληθυσμιακά και μόνο κριτήρια, στην Ελλάδα θα μπορούσαν να αντιστοιχούν 8 έως 10 δισεκατομμύρια ευρώ. Δηλαδή μισό Ταμείο Ανάκαμψης».
Αυτά υπογράμμισε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, μιλώντας χθες στην εκδήλωση «Η Νέα Εποχή για την Ανώτατη Εκπαίδευση», που διοργάνωσε στην Αθήνα το υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού.
Ο Κωστής Χατζηδάκης εξήγησε ότι το Ταμείο δεν θα κατανεμηθεί με εθνικές ποσοστώσεις -αν και η διαπραγμάτευση είναι σε εξέλιξη- αλλά θα επικεντρώνεται στην έρευνα, την τεχνολογία και τη σύνδεσή τους με τις επιχειρήσεις. Επομένως, πλεονέκτημα θα έχουν οι αξιόπιστες προτάσεις που θα πάρουν υψηλή βαθμολογία.
«Αυτό», τόνισε, «πρέπει να το καταλάβει κάθε πανεπιστημιακός και κάθε επιχειρηματίας. Τα πράγματα αλλάζουν και πρέπει να αλλάξει και ο δικός μας τρόπος σκέψης. Τα κρατικά και μη κρατικά πανεπιστήμια δεν θα είναι πουθενά στην Ευρώπη, ούτε στην Ελλάδα, χώροι όπου κάποιοι θα κάνουν μαθήματα και κάποιοι θα νοικιάζουν τα σπίτια τους. Θα γίνουν μοχλοί τοπικής και εθνικής ανάπτυξης, μέσω της καινοτομίας και μέσω δράσεων που έχουν προστιθέμενη αξία. Αλίμονο αν δεν καταφέρουμε να συμμετέχουμε σε αυτή την επανάσταση. Και είμαι βέβαιος πως όπως τα καταφέραμε με τον ψηφιακό εκσυγχρονισμό, έτσι θα τα καταφέρουμε και εδώ».
Επανέλαβε δε ότι είναι απολύτως εσφαλμένη η αντίληψη πως μετά τη λήξη του Ταμείου Ανάκαμψης θα υπάρξει χρηματοδοτικό κενό. Αυτό, γιατί με βάση τις τελευταίες προτάσεις -και χωρίς να έχει λήξει ακόμα η διαπραγμάτευση- στην Ελλάδα για την επόμενη περίοδο αντιστοιχούν 49,5 δισεκατομμύρια ευρώ (έναντι 57,5 στην τρέχουσα περίοδο), συν ένα πακέτο δανείων και συν τις χρηματοδοτήσεις από το Ταμείο Ανταγωνιστικότητας.
Αναφερόμενος στην πρόοδο που έχει σημειωθεί στον τομέα της ανώτατης εκπαίδευσης, ο Κωστής Χατζηδάκης σημείωσε δύο κομβικές αλλαγές που έγιναν τα τελευταία χρόνια: την αξιολόγηση των πανεπιστημίων μέσω της εθνικής αρχής και την συνύπαρξη κρατικών και μη κρατικών πανεπιστημίων. «Πέρυσι έγινε ένα ξεκίνημα. Φέτος υποθέτω θα λειτουργήσουν ακόμα περισσότερα μη κρατικά πανεπιστήμια και η άμιλλα θα είναι εντονότερη. Υπάρχουν και στα κρατικά πανεπιστήμια καινούργιες αντιλήψεις, έχει ψηφιστεί ο θεσμός των βιομηχανικών διδακτορικών που φέρνει κοντά τα πανεπιστήμια με τις επιχειρήσεις και θα μπορούσαν να υπάρξουν και βιομηχανικά μεταπτυχιακά», τόνισε.
Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης σημείωσε επίσης την πρόοδο και στην προσέλκυση ξένων φοιτητών. «Είναι πολύ σημαντικό ότι στα πανεπιστήμια αρχίζει και αλλάζει η λογική και ότι υπάρχουν συνεργασίες με πανεπιστήμια του εξωτερικού. Υπάρχουν συνεργασίες με αμερικανικά πανεπιστήμια, Κινέζοι φοιτητές έρχονται στην Ελλάδα για να σπουδάσουν εδώ την αρχαία ελληνική φιλολογία. Αυτό μπορεί να διευρυνθεί ακόμα περισσότερο. Τα πανεπιστήμια ιδιαίτερα σε νησιωτικές περιοχές και τουριστικά θέρετρα που κάθε καλοκαίρι είναι κλειστά θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για να κάνουν καλοκαιρινά μαθήματα ξένοι φοιτητές και μαθητές. Έτσι ώστε να έχουμε περισσότερα έσοδα, να εκμεταλλευτούμε μη λειτουργούσες μονάδες και να προχωρήσουμε στην κατεύθυνση να γίνει η Ελλάδα διεθνές εκπαιδευτικό κέντρο, όπως είναι η Κύπρος».
Κατηγόρησε εξάλλου για έλλειψη σοβαρότητας την αξιωματική αντιπολίτευση, η οποία ενώ συμφωνεί με την ύπαρξη μη κερδοσκοπικών πανεπιστημίων, δηλώνει ότι θα καταψηφίσει την πρόταση της κυβέρνησης η οποία κινείται στο πλαίσιο του Συντάγματος. «Ο λόγος είναι ότι η πρόταση προέρχεται από τη Νέα Δημοκρατία. Είναι σοβαρό αυτό; Είναι υπεύθυνο;», διερωτήθηκε.
Τέλος, ο Κωστής Χατζηδάκης ανήγγειλε ότι μέσα στο καλοκαίρι θα γίνει απολογισμός του Ταμείου Ανάκαμψης που δεν θα περιλαμβάνει μόνο τους πίνακες απορροφήσεων αλλά και φωτογραφίες και βίντεο.
«Αναρωτιέμαι», κατέληξε, «τι θα έχουν να πουν όσοι έχουν την τάση να μηδενίζουν τα πάντα. Το ένα αφήγημα ήταν ότι δε θα προλαβαίναμε να απορροφήσουμε τα κονδύλια. Δυστυχώς για αυτούς διαψεύστηκαν. Το δεύτερο αφήγημα ήταν ότι το Ταμείο αφορούσε μόνο τις μεγάλες επιχειρήσεις. Όμως αφορούσε δεκάδες χιλιάδες μικρομεσαίες και πάρα πολύ σημαντικούς τομείς της κοινωνικής πολιτικής.
Όπως είναι η Υγεία – βλέπετε ότι εγκαινιάζουμε καινούργια κέντρα υγείας και μονάδες σε νοσοκομεία που αφορούν κάθε πολίτη – και η Παιδεία. Χρηματοδοτήθηκαν διαδραστικοί πίνακες, δράσεις εκσυγχρονισμού στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση, δράσεις εξωστρέφειας των πανεπιστημίων, νέα μεταπτυχιακά. Όλα αυτά είναι επένδυση στην κοινωνία και το μέλλον του τόπου».
«Και πρέπει να ευχαριστήσουμε, όχι μόνο η κυβέρνηση αλλά και όλοι οι πολίτες, τους εκατοντάδες δημόσιους λειτουργούς που για πέντε χρόνια δούλεψαν σκληρά και έκαναν αγώνα δρόμου για να απορροφηθούν αυτά τα κονδύλια. Γιατί οι όροι ήταν πολύ πιο δύσκολοι σε σχέση με το παραδοσιακό ΕΣΠΑ», κατέληξε.
