Νέα αύξηση καταγράφει ο λογαριασμός των υποχρεώσεων του Δημοσίου προς επιχειρήσεις και φορολογουμένους, καθώς οι πληρωμές που πραγματοποιούνται δεν επαρκούν για να περιορίσουν τις συσσωρευμένες εκκρεμότητες.
Τον Σεπτέμβριο, οι ληξιπρόθεσμες οφειλές των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης, μαζί με τις εκκρεμείς επιστροφές φόρων, διαμορφώθηκαν περίπου στα 3,88 δις ευρώ, αυξημένες κατά 57 εκατ. ευρώ έναντι του Αυγούστου.
Η επιδείνωση προήλθε από τις υποχρεώσεις των δημόσιων φορέων, καθώς στο σκέλος των επιστροφών φόρων καταγράφηκε συνολική υποχώρηση. Ωστόσο, πίσω από αυτή τη μείωση εμφανίζεται μια δυσμενέστερη μεταβολή: αυξήθηκαν αισθητά οι επιστροφές με καθυστέρηση άνω των 90 ημερών για τις οποίες δεν καταγράφονται εξωγενή εμπόδια πληρωμής.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, τα νοσοκομεία διατηρούν την πρώτη θέση μεταξύ των οφειλετών. Οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις τους έφθασαν τον Σεπτέμβριο στα 1,367 δις ευρώ, από 1,331 δις ευρώ τον Αύγουστο, παρουσιάζοντας μηνιαία αύξηση 36 εκατ. ευρώ.
Η εξέλιξη συνεχίζει την ανοδική κίνηση που είχε προηγηθεί τον Αύγουστο. Τον Ιούλιο οι αντίστοιχες οφειλές βρίσκονταν στα 1,238 δις ευρώ, ενώ τον Ιούνιο είχαν διαμορφωθεί στα 1,307 δις ευρώ. Μέσα σε δύο μήνες, επομένως, προστέθηκαν υποχρεώσεις 129 εκατ. ευρώ.
Διαφορετική ήταν η εικόνα στους Οργανισμούς Κοινωνικής Ασφάλισης. Οι οφειλές τους περιορίστηκαν στα 716 εκατ. ευρώ, έναντι 733 εκατ. ευρώ τον Αύγουστο, σημειώνοντας μείωση 17 εκατ. ευρώ. Στο ποσό περιλαμβάνονται περίπου 293 εκατ. ευρώ υποχρεώσεων του ΕΟΠΥΥ.
Αύξηση στους δήμους και στα νομικά πρόσωπα
Ανοδικά κινήθηκαν και οι εκκρεμότητες της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Τα ληξιπρόθεσμα χρέη δήμων και περιφερειών ανήλθαν στα 341 εκατ. ευρώ, από 329 εκατ. ευρώ τον Αύγουστο και 314 εκατ. ευρώ τον Ιούλιο.
Η σύγκριση με το τέλος του 2025 αποτυπώνει το μέγεθος της επιβάρυνσης. Τότε οι συγκεκριμένες υποχρεώσεις ήταν 180 εκατ. ευρώ. Έως τον Σεπτέμβριο αυξήθηκαν κατά 161 εκατ. ευρώ, δηλαδή σχεδόν κατά 90%.
Στα λοιπά νομικά πρόσωπα του Δημοσίου, οι οφειλές έφθασαν στα 301 εκατ. ευρώ, έναντι 250 εκατ. ευρώ τον προηγούμενο μήνα. Η αύξηση των 51 εκατ. ευρώ ήταν μεγαλύτερη από την αντίστοιχη μηνιαία μεταβολή των νοσοκομείων.
Στα υπουργεία, οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις ανήλθαν στα 169 εκατ. ευρώ, από 150 εκατ. ευρώ. Από αυτές, 61 εκατ. ευρώ αντιστοιχούν στο υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου, 44 εκατ. ευρώ στο υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής και 17 εκατ. ευρώ στο υπουργείο Εθνικής Άμυνας. Το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών εμφανίζει αντίστοιχες υποχρεώσεις 1 εκατ. ευρώ.
Η μεταβολή πίσω από τις επιστροφές φόρων
Οι συνολικές εκκρεμείς επιστροφές φόρων μειώθηκαν στα 979 εκατ. ευρώ, από 1,023 δις ευρώ τον Αύγουστο. Το ποσό αυτό περιλαμβάνει τόσο επιστροφές με καθυστέρηση άνω των 90 ημερών όσο και νεότερες εκκρεμότητες.
Οι πρώτες ανήλθαν στα 362 εκατ. ευρώ. Από αυτές, τα 170 εκατ. ευρώ συνδέονται με εξωγενείς παράγοντες που εμποδίζουν την πληρωμή, όπως η μη ανταπόκριση των δικαιούχων ή η απουσία απαιτούμενων δικαιολογητικών.
Οι υπόλοιπες επιστροφές άνω των 90 ημερών έφθασαν στα 192 εκατ. ευρώ, έναντι 90 εκατ. ευρώ τον Αύγουστο. Πρόκειται για αύξηση 102 εκατ. ευρώ και υπερδιπλασιασμό μέσα σε έναν μήνα.
Αντίθετα, οι εκκρεμότητες μικρότερης διάρκειας περιορίστηκαν στα 617 εκατ. ευρώ, από 775 εκατ. ευρώ. Συνεπώς, η συνολική υποχώρηση του αποθέματος επιστροφών συνυπάρχει με αύξηση των παλαιότερων ανεξόφλητων ποσών.
Παρακολούθηση μέσω της «Συνέπειας»
Το οικονομικό επιτελείο επιχειρεί να ενισχύσει την εποπτεία των πληρωμών με τη νέα πλατφόρμα «Συνέπεια», η ενεργοποίηση της οποίας προβλέπεται για τον Δεκέμβριο.
Μέσω της πλατφόρμας θα παρακολουθούνται οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις προς ιδιώτες και η πορεία εξόφλησής τους ανά φορέα. Στόχος είναι να εντοπίζονται οι οργανισμοί που εμφανίζουν συστηματικές καθυστερήσεις και να εντάσσονται σε ειδικό κατάλογο παρακολούθησης.
Το ζητούμενο παραμένει η μετατροπή της καταγραφής σε ταχύτερες πληρωμές. Για τους προμηθευτές και τις επιχειρήσεις που αναμένουν την εξόφλησή τους, οι καθυστερήσεις δεσμεύουν κεφάλαια που χρειάζονται για μισθούς, αγορές και τρέχουσες υποχρεώσεις. Η μείωση των κρατικών εκκρεμοτήτων θα κριθεί από το αν οι εξοφλήσεις ξεπεράσουν σταθερά τη δημιουργία νέων οφειλών.
