Σε ευθανασία υποβλήθηκε ένα παιδί μόλις δύο ετών στην Ολλανδία, στην πρώτη γνωστή περίπτωση παιδιού κάτω των 12 ετών που υποβλήθηκε σε υποβοηθούμενο θάνατο στη χώρα.
Η υπόθεση έγινε γνωστή μετά τη δημοσιοποίηση έκθεσης της Επιτροπής για τις Ύστερες Εκτρώσεις και τον Τερματισμό της Ζωής σε Νεογνά και Παιδιά, η οποία εξέτασε τις συνθήκες κάτω από τις οποίες πραγματοποιήθηκε η διαδικασία.
Σύμφωνα με την έκθεση, το παιδί ήταν σχεδόν 24 μηνών όταν πέθανε και είχε γεννηθεί πρόωρα, μόλις στην 26η εβδομάδα κύησης.
Στη διάρκεια της σύντομης ζωής του αντιμετώπισε σοβαρά προβλήματα υγείας, μεταξύ των οποίων εγκεφαλική παράλυση, σοβαρή διαταραχή όρασης, επιληπτικές κρίσεις που δεν ανταποκρίνονταν στη φαρμακευτική αγωγή, καθώς και συσσώρευση βλέννας στους πνεύμονες που δυσχέραινε σημαντικά την αναπνοή του.
Οι γιατροί και οι γονείς του παιδιού κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η κατάστασή του δεν μπορούσε να αντιμετωπιστεί με άλλες ιατρικές παρεμβάσεις.
Η αξιολόγηση της επιτροπής
Η αρμόδια επιτροπή έκρινε ότι ο γιατρός που πραγματοποίησε την ευθανασία ενήργησε σύμφωνα με τα προβλεπόμενα πρωτόκολλα και επέδειξε τη δέουσα φροντίδα.
Στην έκθεση αναφέρεται ότι ο γιατρός είχε ζητήσει τη γνώμη ανεξάρτητων ειδικών για δεύτερη αξιολόγηση.
Οι πρώτοι γιατροί που εξέτασαν την περίπτωση εκτίμησαν ότι, παρά τη σοβαρότητα της κατάστασης, το παιδί δεν βρισκόταν σε «συνεχή ανυπόφορη ταλαιπωρία», καθώς οι επιληπτικές κρίσεις, αν και προκαλούσαν έντονη δυσφορία, δεν ήταν συνεχείς. Παράλληλα, ανέφεραν ότι υπήρχαν ακόμη ορισμένες εναλλακτικές επιλογές, όπως παρηγορική φροντίδα και διαφορετικές φαρμακευτικές θεραπείες που ενδεχομένως θα μπορούσαν να περιορίσουν τα συμπτώματα.
Ωστόσο, μετά από νέα ιατρική αξιολόγηση, ένας άλλος γιατρός έκρινε ότι η «ανυπόφορη ταλαιπωρία» του παιδιού ήταν εμφανής και ότι πληρούνταν οι προϋποθέσεις για τον τερματισμό της ζωής του.
Η επιτροπή αποδέχθηκε αυτή την εκτίμηση, σημειώνοντας ότι όλες οι πτυχές της ανθρώπινης λειτουργίας του παιδιού – από τις κινητικές ικανότητες έως τη συμπεριφορά και την προσωπικότητα – είχαν επηρεαστεί σοβαρά και δεν αναμενόταν βελτίωση. «Παρά όλες τις ιατρικές και μη ιατρικές παρεμβάσεις, οι γονείς και ο γιατρός δεν παρατήρησαν βελτίωση στην κατάσταση του παιδιού και ήταν πεπεισμένοι ότι υπέφερε χωρίς προοπτική ανακούφισης», ανέφερε η έκθεση.
Το νομικό πλαίσιο στην Ολλανδία για τις ευθανασίες
Η Ολλανδία επέτρεψε πριν από δύο χρόνια τον υποβοηθούμενο θάνατο παιδιών ηλικίας από ενός έως 12 ετών που πάσχουν από σοβαρές και ανίατες ασθένειες. Πριν από αυτή την αλλαγή, η ευθανασία επιτρεπόταν μόνο για νεογνά και για άτομα άνω των 12 ετών.
Σύμφωνα με την ολλανδική νομοθεσία, για παιδιά κάτω των 12 ετών απαιτείται η σύμφωνη γνώμη των γονέων, το παιδί πρέπει να βιώνει ανυπόφορη ταλαιπωρία και να μην υπάρχει προοπτική ανάρρωσης.
Στις υπόλοιπες περιπτώσεις ευθανασίας στην Ολλανδία, το αίτημα πρέπει να προέρχεται από τον ίδιο τον ασθενή και ο γιατρός πρέπει να διαπιστώσει ότι η ταλαιπωρία είναι αφόρητη και χωρίς προοπτική βελτίωσης. Απαιτείται επίσης δεύτερη ιατρική γνώμη και επιβεβαίωση ότι ο ασθενής δεν ενεργεί υπό πίεση.
Η Ολλανδία έγινε το 2002 η πρώτη χώρα στον κόσμο που νομιμοποίησε την ευθανασία για ασθενείς με ανίατες ασθένειες. Το ζήτημα εξακολουθεί να έχει ευρεία κοινωνική αποδοχή στη χώρα, ενώ η επέκταση του πλαισίου στα παιδιά ηλικίας 1 έως 12 ετών αποτέλεσε αντικείμενο έντονης δημόσιας συζήτησης, καθώς μέχρι τότε δεν υπήρχε σαφής πολιτική για αυτή την ηλικιακή ομάδα.
