Η αλματώδης ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης (AI) απαιτεί τεράστιες υποδομές, οι οποίες με τη σειρά τους βασίζονται σε πρωτοφανή επίπεδα κεφαλαίων, τα οποία εκτοξεύουν το κόστος δανεισμού για τις εταιρείες.
Ωστόσο, η απότομη άνοδος των αποδόσεων των αμερικανικών ομολόγων στα υψηλότερα επίπεδά τους από το 2007 αλλάζει δραματικά το τοπίο. Η αύξηση του κόστους δανεισμού απειλεί να καταστήσει την κατασκευή κέντρων δεδομένων και την αγορά εξοπλισμού μια πολύ πιο ακριβή υπόθεση, δοκιμάζοντας τις αντοχές των εταιρειών που βασίζονται στο χρέος για να χρηματοδοτήσουν την επέκτασή τους.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις της JPMorgan Chase, έως το 2030 αναμένεται να εκδοθεί εταιρικό χρέος ύψος 4,1 τρισ. δολαρίων για έργα που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη. Η κούρσα αυτή τροφοδοτείται από την ασταμάτητη ζήτηση για υπηρεσίες AI, η οποία αναγκάζει τις εταιρείες παροχής υποδομών και cloud να επεκτείνουν τη χωρητικότητά τους με εξαιρετικά γρήγορους ρυθμούς. Με την απόδοση του δεκαετούς ομολόγου του αμερικανικού δημοσίου να αγγίζει πλέον το 5,17%, οι δανειζόμενοι καλούνται να προσφέρουν σημαντικά υψηλότερα επιτόκια στους επενδυτές για να προσελκύσουν τα αναγκαία κεφάλαια.
Πώς εκτοξεύεται το κόστος δανεισμού, το παράδειγμα της SoftBank
Αν και η αγορά δεν βρίσκεται ακόμη σε κατάσταση πανικού, τα πρώτα σημάδια ανησυχίας είναι εμφανή. Για παράδειγμα, η SoftBank συγκέντρωσε πρόσφατα 11,1 δισ. δολάρια μέσω έκδοσης ομολόγων υψηλού κινδύνου (junk bonds), προσφέροντας αποδόσεις που έφτασαν έως και το 9,75% για την επταετή περίοδο.
Αυτό αποδεικνύει ότι ορισμένες εταιρείες αποδέχονται οποιοδήποτε κόστος προκειμένου να εξασφαλίσουν τη ρευστότητα που απαιτείται για να παραμείνουν ανταγωνιστικές.
Η κατάσταση είναι διαφορετική ανάλογα με το μέγεθος και την οικονομική επιφάνεια του κάθε παίκτη. Τεχνολογικοί κολοσσοί όπως η Amazon, η Google, η Meta και η Microsoft διαθέτουν επενδυτική βαθμίδα, γεγονός που τους επιτρέπει να δανείζονται με πολύ πιο ευνοϊκούς όρους.
Αντίθετα, οι λεγόμενες εταιρείες «neocloud», όπως η CoreWeave, βρίσκονται εκτεθειμένες σε μεγαλύτερο ρίσκο. Η CoreWeave προειδοποίησε πρόσφατα ότι κάθε αύξηση των επιτοκίων κατά μία εκατοστιαία μονάδα θα μπορούσε να αυξήσει τις ετήσιες δαπάνες για τόκους κατά 30 εκατ. δολάρια.
Η στάση των ιδιωτών επενδυτών
Ταυτόχρονα, οι ιδιώτες δανειστές γίνονται όλο και πιο επιλεκτικοί. Παράγοντες της αγοράς σημειώνουν ότι το ενδιαφέρον των χρηματοδοτών επικεντρώνεται πλέον σε έναν περιορισμένο αριθμό βιώσιμων εταιρειών cloud, αφήνοντας τις υπόλοιπες χωρίς εύκολη πρόσβαση σε κεφάλαια.
Η Oracle, για παράδειγμα, δέχτηκε πιέσεις στη μετοχή της μετά από αναφορές για καθυστερήσεις και προσπάθειες επαναδιαπραγμάτευσης όρων σε μεγάλες επενδύσεις υποδομών, υπογραμμίζοντας τις προκλήσεις που δημιουργεί το αυξημένο λειτουργικό και χρηματοοικονομικό κόστος.
Επιπλέον προκλήσεις για τον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης
Πέρα από τις πιέσεις των επιτοκίων, ο τομέας της τεχνητής νοημοσύνης αντιμετωπίζει πρόσθετες προκλήσεις.
Ηγετικές φυσιογνωμίες του κλάδου, όπως οι διευθύνοντες σύμβουλοι της OpenAI και της Anthropic, εκφράζουν προβληματισμούς για την ταχύτητα ανάπτυξης των μοντέλων, ενώ σε κοινωνικό και πολιτικό επίπεδο αυξάνονται οι αντιδράσεις. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, οι τοπικές κοινωνίες εκφράζουν συχνά την αντίθεσή τους στην κατασκευή νέων κέντρων δεδομένων λόγω της τεράστιας κατανάλωσης ενέργειας και πόρων, οδηγώντας ορισμένες πολιτειακές αρχές στη λήψη μέτρων αναστολής των περιβαλλοντικών αδειοδοτήσεων.
Παρά τις αντιξοότητες αυτές, η ζήτηση των καταναλωτών και των επιχειρήσεων για εφαρμογές AI παραμένει ισχυρή. Η επιτυχία νέων εφαρμογών, όπως το Muse της Meta που σημείωσε εκατομμύρια λήψεις μέσα σε ελάχιστες ημέρες, επιβεβαιώνει ότι η αγορά ζητά όλο και περισσότερη υπολογιστική ισχύ.
Οι αναλυτές εκτιμούν ότι όσο οι εταιρείες εξασφαλίζουν πολυετή συμβόλαια με κορυφαίους δημιουργούς μοντέλων, θα συνεχίσουν να δανείζονται, απορροφώντας το επιπλέον κόστος. Η ανάγκη για υπολογιστική ισχύ παραμένει η βασική κινητήριος δύναμη που υπερνικά, προς το παρόν, τους χρηματοοικονομικούς κινδύνους.
