Σαν σήμερα, πριν από 56 χρόνια, ο 22χρονος Κώστας Γεωργάκης αυτοπυρπολείται στη Γένοβα, δρώντας όπως ο ίδιος είχε πει «ως ελεύθερος άνθρωπος», καταγγέλλοντας τη Χούντα και αναδεικνύοντας τις φρικαλεότητες του καθεστώτος σε διεθνές επίπεδο.
«Δεν μπορώ να κάνω διαφορετικά από το να σκέφτομαι και να ενεργώ σαν ελεύθερο άτομο»: Αυτά ήταν τα τελευταία του λόγια στον πατέρα του, που αργότερα έμελλε να γραφτούν στο μνημείο που δημιουργήθηκε προς τιμήν του στην Κέρκυρα.
Ο Κώστας Γεωργάκης γεννήθηκε στην Κέρκυρα. Ήταν μέλος της νεολαίας της Ένωσης Κέντρου και υπεύθυνος για τις δημόσιες σχέσεις και τα έντυπα της ΕΔΗΝ. Σπούδαζε γεωλογία στην Ιταλία, όπου είχε αναπτύξει έντονη δράση εναντίον της Χούντας.
Βρισκόταν στο τρίτο έτος των σπουδών του, όταν το 1970 σε συνέντευξή του αποκάλυψε ότι η Χούντα είχε διεισδύσει στις ελληνικές οργανώσεις της Ιταλίας. Η συνέντευξή του ήταν ανώνυμη.
Ο ίδιος, όμως, γνώριζε πως η Χούντα αργά ή γρήγορα θα ανακάλυπτε την ταυτότητά του. Αποφάσισε τότε να προβεί σε μια πράξη διαμαρτυρίας κατά της Χούντας η οποία δεν θα έδινε τη δυνατότητα στο καθεστώς να προβεί σε αντίποινα προς την οικογένειά του, που ήταν στην Ελλάδα.
Τα ξημερώματα της 19ης Σεπτεμβρίου του 1970, στάθμευσε με το αυτοκίνητό του στην πλατεία Ματεότι της Γένοβας, μπροστά από το δικαστικό μέγαρο, περιέλουσε τον εαυτό του με βενζίνη και αυτοπυρπολήθηκε φωνάζοντας:
«Το έκανα για χάρη της Ελλάδας, ζήτω η δημοκρατία, όλοι οι Ιταλοί ας αναφωνήσουν: Ζήτω η ελεύθερη Ελλάδα και άλλα αντιδικτατορικά συνθήματα».
Στη συνέχεια μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο Σαν Μαρτίνο, όπου και κατέληξε μετά από λίγες ώρες.
Το γράμμα προς τον πατέρα του
Δύο ημέρες πριν αυτοπυρποληθεί, είχε στείλει γράμμα στον πατέρα του, στο οποίο εξηγούσε τους λόγους της απόφασής του.
«Αγαπητέ μου πατέρα,
Συγχώρεσέ με για την πράξη μου αυτή. Δεν θέλω να κλάψης. Ο γιος σου δεν είναι ήρωας, αλλά ένας απλός άνθρωπος, όπως όλοι οι άλλοι. Φίλησε αντί για μένα τη γη της πατρίδος μας. Δεν ήθελα να διατρέξετε οιονδήποτε κίνδυνο, εξ’ αιτίας της δραστηριότητός μου. Δεν μου έμενε, παρά να ενεργήσω σαν ελεύθερος άνθρωπος.
Σε φιλώ, ο Κωνσταντίνος σου».
Απειλή, ακόμη κι ως νεκρός
Η Χούντα θέλει να αποσιωπήσει το γεγονός. Η πράξη του όμως γίνεται διεθνής είδηση. Τα μεγάλα ειδησεογραφικά πρακτορεία μεταδίδουν τα τελευταία του λόγια. Το καθεστώς, τότε, απαγορεύει τη μεταφορά της σορού του στην Ελλάδα. Η σορός του παραμένει στο νεκροταφείο της Γένοβας, όπου μεταφέρθηκε από συμφοιτητές του, για περίπου τέσσερις μήνες.
Ο νεαρός φοιτητής ήταν και ως νεκρός απειλή για το καθεστώς. Τελικά επιστρέφει στην Ελλάδα κρυφά, με το πλοίο «Αστυπάλαια» τον Ιανουάριο του 1971. Η ταφή του έγινε στο Α’ Νεκροταφείο Κέρκυρας. Μια πλατεία της πόλης φέρει το όνομά του, ενώ έχει αναγερθεί ένα μνημείο προς τιμήν του.
«Αυτοπυρπόληση – συλλογή: Η θέα του κόσμου»
Ο Νικηφόρος Βρεττάκος αναφέρεται στη θυσία του στο ποίημα του «Αυτοπυρπόληση – συλλογή: Η θέα του κόσμου».
«Ντύθηκες γαμπρός, φωταγωγήθηκες σαν έθνος.
Έγινες ένα θέαμα ψυχής, ξεδιπλωμένης στον ορίζοντα.
Είσαι η φωτεινή, περίληψη του δράματός μας,
τα χέρια μας προς την Ανατολή και τα χέρια μας προς τη Δύση.
Είσαι στην ίδια λαμπάδα τη μια τ’ αναστάσιμο φως κι ο επιτάφιος θρήνος μας».
