Από τον Οκτώβριο τίθεται σε λειτουργία το «myKataggelies», η νέα ψηφιακή πλατφόρμα της Ανεξάρτητης Αρχής για την Προστασία του Καταναλωτή και τον Έλεγχο της Αγοράς, ενώ μέσα στον Σεπτέμβριο ο ελεγκτικός μηχανισμός αποκτά μεγαλύτερη πρόσβαση σε online δεδομένα για τη διενέργεια διασταυρώσεων απευθείας στο πεδίο.
Τον Νοέμβριο, παράλληλα, αναμένεται η νέα φάση της εφαρμογής «PosoKanei», με περισσότερα προϊόντα, ταχύτερη ενημέρωση και νέα εργαλεία για τους καταναλωτές.
Τον σχεδιασμό της νέας Αρχής παρουσίασε η πρόεδρός της, Δέσποινα Τσαγγάρη, σε εκδήλωση στο πλαίσιο της ΔΕΘ, υπογραμμίζοντας ότι στόχος δεν είναι να δημιουργηθεί «ένας ακόμη ελεγκτικός οργανισμός», αλλά ένα νέο μοντέλο εποπτείας της αγοράς, με επίκεντρο την έγκαιρη πρόληψη και την επίλυση των προβλημάτων του πολίτη.
Όπως ανέφερε, το myKataggelies θα λειτουργεί στα πρότυπα αντίστοιχων ηλεκτρονικών υπηρεσιών του Δημοσίου, όπως το myCost, και ο καταναλωτής θα μπορεί από το κινητό του να υποβάλλει και να παρακολουθεί την πορεία μιας καταγγελίας, ώστε η καταγγελία να αποκτά «ιχνηλατήσιμη διαδρομή» και να οδηγεί σε ταχύτερη παρέμβαση και λύση.
Η νέα προσέγγιση, σύμφωνα με την κ. Τσαγγάρη, δεν θα μετρά τον αριθμό των καταγγελιών, αλλά πόσα προβλήματα λύθηκαν και πόσο γρήγορα παρενέβη η Αρχή. Παράλληλα, η συγκέντρωση των καταγγελιών θα επιτρέπει τον εντοπισμό επαναλαμβανόμενων πρακτικών και επιχειρηματικών μοτίβων, ώστε ένα μεμονωμένο περιστατικό να μπορεί να οδηγήσει σε προληπτική παρέμβαση για την προστασία ευρύτερα της αγοράς.
Παράλληλα, η πορεία των καταγγελιών θα αξιολογείται με συγκεκριμένους δείκτες, όπως το πόσο γρήγορα παρεμβαίνει η Αρχή και πόσο αποτελεσματικά επιλύεται το πρόβλημα, ενώ, μέσω της λειτουργίας του «e-Καταναλωτής», θα μπορεί να εξετάζεται και η δυνατότητα επιστροφής χρημάτων.
«Η φωνή του πολίτη θα μετατραπεί σε προστασία για όλη την αγορά», τόνισε χαρακτηριστικά.
Ψηφιακός έλεγχος στο πεδίο
Η αξιοποίηση δεδομένων, ψηφιακών εργαλείων και τεχνητής νοημοσύνης αποτελεί βασικό μέρος του νέου μοντέλου, με την Αρχή να επιδιώκει πιο στοχευμένους ελέγχους, βάσει ανάλυσης κινδύνου.
Στο ίδιο πλαίσιο, μέσα στον Σεπτέμβριο οι ελεγκτές θα αξιοποιούν online δεδομένα, όσο θα βρίσκονται στο πεδίο, ώστε να πραγματοποιούνται οι απαιτούμενες διασταυρώσεις, χωρίς να χρειάζεται να επιστρέψει στο γραφείο.
Η κατεύθυνση αυτή έρχεται μετά από μια ήδη σημαντική επιχειρησιακή δραστηριότητα, όπως είπε πρόεδρος καθώς, μέσα στο 2026 έχουν, ήδη, πραγματοποιηθεί 17.700 έλεγχοι, έχουν διαπιστωθεί 1.300 παραβάσεις και έχουν επιβληθεί πρόστιμα 11,2 εκατ. ευρώ, ενώ έχουν κατασχεθεί 242.000 τεμάχια απομιμητικών προϊόντων.
«Οι αριθμοί αυτοί δεν είναι ο τελικός προορισμός, αλλά μια ισχυρή επιχειρησιακή βάση», ανέφερε η κ. Τσαγγάρη, σημειώνοντας ότι το ζητούμενο είναι «πόσο σωστά στοχεύσαμε στην αγορά, πόση βλάβη αποτρέψαμε και πόσο γρήγορα αποκαταστήσαμε τον πολίτη».
Νέα φάση για το «PosoKanei»
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στα εργαλεία που απευθύνονται απευθείας στους καταναλωτές. Η εφαρμογή «PosoKanei»» έχει ήδη 2,77 εκατ. προβολές, 362.000 ενεργούς χρήστες και 80.000 λήψεις, με μέσο χρόνο παραμονής 5 λεπτά και 26 δευτερόλεπτα. Δηλαδή, έχει εξελιχθεί σε εργαλείο για τους καταναλωτές.
Η επόμενη φάση προβλέπει περισσότερους κωδικούς, ταχύτερη επικαιροποίηση, εξυπνότερη αναζήτηση, γεωεντοπισμό και ευκολότερη πλοήγηση, ενώ θα ενισχυθεί και η ευρωπαϊκή διάσταση της εφαρμογής. Τον Νοέμβριο, όπως προανήγγειλε η πρόεδρος της Αρχής, αναμένεται και η νέα «Κυρία Πόσο Κάνει;», με μία νέα κατηγορία υπηρεσίας που, όπως είπε, «θα αγαπήσουν οι καταναλωτές», χωρίς να αποκαλύψει περισσότερα.
Σε ό,τι αφορά την Εθνική Πρωτοβουλία Μείωσης Τιμών, η κ. Τσαγγάρη ανέφερε ότι προστίθενται νέοι κωδικοί, ενώ δήλωσε συμμετοχή και ο Σύνδεσμος Ελλήνων Βιοτεχνών Παιδικών Παιχνιδιών και Χαρτικών.
Υπενθύμισε ότι στην πρωτοβουλία συμμετέχουν περισσότεροι 1.740 κωδικοί βασικών προϊόντων με μέση μείωση 9,5%, ενώ υπάρχει δυνατότητα προσθήκης και αφαίρεσης κωδικών στο δίμηνο μετά την έναρξή της και η κρατική παρέμβαση έχει συμβάλει στη μείωση του μηνιαίου κόστους στα σούπερ μάρκετ κατά περίπου 40 ευρώ για το μέσο ελληνικό νοικοκυριό.
Από τα δικαιώματα στην πραγματική καταναλωτική δύναμη
Επόμενος μεγάλος στόχος της Αρχής είναι η ενίσχυση της καταναλωτικής κουλτούρας. «Θέλουμε να εμβαθύνουμε και να μεγαλώσουμε την καταναλωτική κουλτούρα», τόνισε η κ. Τσαγγάρη.
Στους πρώτους έξι μήνες σχεδιάζεται η καταγραφή του επιπέδου γνώσης των δικαιωμάτων του καταναλωτή και ο καθορισμός των κρίσιμων δεξιοτήτων, ώστε να ακολουθήσει πιλοτικό πρόγραμμα.
Στο διάστημα από τον έκτο έως τον 18ο μήνα προβλέπεται η ανάπτυξη «πρεσβευτών» σε δήμους, ΚΕΠ, ΚΑΠΗ και κοινωνικές δομές, καθώς και η λειτουργία της Ακαδημίας Καταναλωτή, με σύντομες εκπαιδευτικές ενότητες, οδηγούς και πρακτικά εργαλεία. Στη συνέχεια το πρόγραμμα θα επεκταθεί στα σχολεία, με δράσεις για μαθητές και εκπαιδευτικούς, ενώ θα ενεργοποιηθεί και το Εργαστήριο Συμπεριφοράς, το οποίο θα μελετά τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώνονται οι καταναλωτικές επιλογές και θα καθιερωθεί και ετήσιος Δείκτης Ενδυνάμωσης του Καταναλωτή, προκειμένου να μετράται κατά πόσο οι πολίτες κατανοούν και ασκούν τα δικαιώματά τους και αν τα ίδια προβλήματα επαναλαμβάνονται.
Στόχος, όπως είπε η κ. Τσαγγάρη, δεν είναι ο πολίτης απλώς να γνωρίζει τα δικαιώματά του, αλλά να ξέρει να τα ασκεί. «Δεν μετράμε πόσες καταγγελίες έγιναν, αλλά πόσα προβλήματα λύσαμε», υπογράμμισε, περιγράφοντας το νέο μοντέλο λειτουργίας της Αρχής.
Στο ίδιο πλαίσιο, πρόσφατα ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος, μιλώντας σε δημοσιογράφους, ανέδειξε τον ρόλο της νέας Ανεξάρτητης Αρχής, σημειώνοντας ότι δημιουργήθηκε ώστε να μην υπόκειται σε «κομματικούς και κυβερνητικούς κύκλους» και να ασκεί με αυστηρότητα και ελέγχους το έργο της.
Για την κ. Τσαγγάρη, η νέα Αρχή, χρειάζεται ισχυρή στελέχωση, ενοποιημένα δεδομένα, ψηφιακά εργαλεία και τεχνητή νοημοσύνη, αλλά και θεσμικές συνεργασίες και το τελικό ζητούμενο είναι μια αγορά με λιγότερες παραβάσεις, ταχύτερη αποκατάσταση των καταναλωτών, δικαιότερο ανταγωνισμό και κανόνες που εφαρμόζονται στην πράξη. «Εάν είναι ασφαλέστερος ο καταναλωτής, λύνονται ταχύτερα τα προβλήματα και είναι δικαιότερο το περιβάλλον για την επιχειρηματικότητα, ο στόχος θα έχει επιτευχθεί», ανέφερε.
