Όλοι οι δρόμοι οδηγούν… στη χρηματοδότηση ως προς τον κύριο λόγο για τον οποίο οι Θεσσαλονικείς ηλικίας 16-30 ετών δυσκολεύονται να αναπτύξουν επιχειρηματική δραστηριότητα, όπως προκύπτει από έρευνα της Palmos Analysis για λογαριασμό του Εμποροβιομηχανικού Επιμελητηρίου Θεσσαλονίκης (ΕΒΕΘ), σε δείγμα 404 νέων, η οποία παρουσιάστηκε απόψε στο πλαίσιο της 90ης ΔΕΘ. Η έρευνα έδειξε ακόμη ότι η πλειονότητα των νέων της GenZ (ποσοστό 72%) θα προτιμούσαν να είναι αυτοπασχολούμενοι/ες ή επιχειρηματίες, αν μπορούσαν να διαλέξουν ελευύθερα.
Ωστόσο, όταν ερωτώνται πού θα ήθελαν να βρίσκονται κυρίως επαγγελματικά σε πέντε χρόνια, μόνο το 20% απαντά ότι θα ήθελε να είναι αυτοαπασχολούμενος/ελεύθερος επαγγελματίας και μόλις το 19% ότι θα ήθελε να έχει αποκτήσει ή συνιδρύσει τη δική του/της επιχείρηση, ενώ το 22% δηλώνει ότι θα ήθελε να είναι μισθωτός/ή στον ιδιωτικό τομέα και το 16% ότι θα επιθυμούσε να εργάζεται στο εξωτερικό.
Πάντως, χαμηλό -10%- είναι πλέον το ποσοστό όσων ονειρεύονται μια θέση στο δημόσιο την επόμενη πενταετία. Κατά τα λοιπά, πάνω από τέσσερις στους δέκα (44%) θεωρούν πολύ (31%) ή πάρα πολύ (13%) πιθανό το ενδεχόμενο να αναζητήσουν εργασία στο εξωτερικό στην περίοδο ώς το 2031, και το 27% χαρακτηρίζει «μέτρια πιθανό» κάτι τέτοιο.
Ζητούνται επιχορηγήσεις και φορολογικά κίνητρα
Όταν ερωτώνται τι θα τους ενθάρρυνε να δημιουργήσουν τη δική τους επιχείρηση (έως τρεις απαντήσεις), πάνω από τέσσερις στους δέκα (44%) απαντούν ότι εφαλτήριο θα ήταν η ύπαρξη επιχορήγησης ή αρχικής χρηματοδότησης, το 35% τα φορολογικά κίνητρα, το 34% η δικτύωση με πελάτες, επιχειρήσεις ή επενδυτές, το 28% η καλύτερη πληροφόρηση για διαθέσιμα προγράμματα, το 26% η εκπαίδευση σε πρακτικές επιχειρηματικές δεξιότητες και το 22% η μείωση της γραφειοκρατίας.
Σε αντίστοιχο ερώτημα («ποιες μορφές υποστήριξης θα σε βοηθούσαν να ξεκινήσεις τη δική σου επιχείρηση;»), η χρηματοδότηση εμφανίζεται και πάλι στην κορυφή της λίστας με 50% και ακολουθουν το mentoring από έμπειρους επιχειρηματίες (36%), η νομική και φορολογική καθοδήγηση (34%) και η συμβουλευτική για την κατάρτιση επιχειρηματικού σχεδίου (34%).
Η σημασία της χρηματοδότησης και της ύπαρξης κεφαλαίων για τους νέους επιβεβαιώνεται και στις απαντήσεις τους στο ερώτημα ποιο θεωρούν το σημαντικότερο εμπόδιο για να κάνουν κάτι δικό τους: το 59% «δείχνει» ως αποτρεπτικό παράγοντα την έλλειψη αρχικού κεφαλαίου, το 40% τη φορολογία και τις ασφαλιστικές εισφορές, το 28% τον φόβο της αποτυχίας, το 27% τη δυσκολία χρηματοδότησης και ίσο ποσοστό τη γραφειοκρατία. Επιπλέον, το 56% των ερωτηθέντων θεωρούν ότι η πρόσβαση σε χρηματοδότηση είναι δύσκολη (43%) ή πολύ δύσκολη (13%), ενώ το 36% απαντά «ούτε δύσκολη, ούτε εύκολη».
Φαίνεται επίσης ότι, σε μεγάλο ποσοστό, οι νέοι δεν αισθάνονται αυτοπεποίθηση ότι έχουν τις απαιτούμενες γνώσεις και δεξιότητες ή την εμπειρία που χρειάζεται, για να ιδρύσουν μια επιχείρηση: αυτό πιστεύει ρητά το 42%, συν ένα 23% που δηλώνει πως δεν είναι σίγουρος/η. Ως αποτέλεσμα όλων των παραπάνω, το 44% των ερωτηθέντων δηλώνουν ότι θεωρούν λίγο (25%) ή καθόλου (19%) πιθανό να δημιουργήσουν τη δική τους επιχείρηση, ενώ το 39% δίνει μέτρια πιθανότητα σε ένα τέτοιο σενάριο.
Το υψηλό εισόδημα ως κυρίαρχος στόχος
Αν ήσουν επιχειρηματίας, ποιος θα ήταν ο βασικός σου στόχος; Απαντώντας στο συγκεκριμένο ερώτημα, το 32% των νέων δήλωσαν πως το υψηλό εισόδημα θα ήταν ο κυρίαρχος στόχος, ενώ ακολουθούν η ανάγκη δημιουργίας κάτι καινοτόμου (18%), η ύπαρξη αυτονομίας και ευελιξίας (17%) και η προσφορά στην κοινωνία (16%). Πάνω από τους μισούς (52%) πιστεύουν ότι η Θεσσαλονίκη παρουσιάζει επιχειρηματικές ευκαιρίες, ωστόσο το 44% θεωρεί λίγο (25%) ή καθόλου πιθανό (19%) να ξεκινήσει τη δική του επιχείρηση στα επόμενα τρία χρόνια.
Πάντως, το 38% των ερωτηθέντων έχει αναζητήσει πληροφορίες για την έναρξη επαγγελματικής ή επιχειρηματικής δραστηριότητας, το 33% έχει κάνει έρευνα αγοράς και το 23% προχώρησε ακόμη περισσότερο, έχοντας ωριμάσει την επιχειρηματική του ιδέα ή έχοντας καταρτίσει επιχειρηματικό σχέδιο.
Ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι παρά την ύπαρξη πολλών φορέων υποστήριξης της νεανικής επιχειρηματικότητας και των startups στη Θεσσαλονίκη, περίπου έξι στους δέκα νέους και νέες (57%) δηλώνουν ότι δεν τους γνωρίζουν, ενώ το 45% θεωρεί το οικοσύστημα της πόλης λίγο (34%) ή καθόλου (11%) υποστηρικτικό προς τους νέους και το 41% μέτρια υποστηρικτικό.
Σημαντικό το εισόδημα, αλλά βασική και η ισορροπία προσωπικής- επαγγελματικής ζωής
Το υψηλό εισόδημα εμφανίζεται -με ποσοστό 46%- στην κορυφή της λίστας και ως προς τους παράγοντες (πολλαπλές απαντήσεις), βάσει των οποίων η GenZ επιλέγει εργοδότη/τρια. Ακολουθούν η σταθερότητα του εισοδήματος (40%), η ισορροπία προσωπικής και επαγγελματικής ζωής (37%), οι προοπτικές εξέλιξης (28%) και η ασφάλεια της εργασίας (25%). Το 46% των νέων θεωρούν ότι οι εργοδότες έχουν λίγο (32%) ή καθόλου (14%) σωστή και δίκαιη συμπεριφορά απέναντι στους εργαζόμενους και το 42% μέτρια δίκαιη, ενώ μοιρασμένοι εμφανίζονται οι ερωτηθέντες ως προς την πιθανότητα να βρουν ικανοποιητική εργασία στη Θεσσαλονίκη κατά τα επόμενα δύο χρόνια (44% το θεωρεί μέτρια πιθανό, 23% πολύ, 20% λίγο, 5% πάρα πολύ πιθανό και 8% καθόλου).
Σημαντικό ποσοστό των ερωτηθέντων τέλος (46%) δηλώνουν ότι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης επηρεάζουν πολύ ή πάρα πολύ την άποψή τους για θέματα σταδιοδρομίας και επιχειρηματικότητας, ενώ πρόσθετο 40% απαντά πως επηρεάζεται σε μέτριο βαθμό. Στο ερώτημα δε αν αισθάνονται αισιόδοξοι/ες για το επαγγελματικό τους μέλλον, το 51% απαντά «μέτρια» (41%) ή «λίγο» (10%), το 44% «πολύ» (32%) ή «πάρα πολύ» (12%) και το 5% «καθόλου».
Στο δείγμα της έρευνας κυριαρχούν τα άτομα ηλικίας 25-30 ετών (40%) και ακολουθούν εκείνα των ηλικιακών κατηγοριών 19-24 (39%) και 16-18 (21%), με το 34% να έχει πτυχίο πανεπιστημίου ή ΤΕΙ και το 17% μεταπτυχιακό ή διδακτορικό. Το 42% είναι εργαζόμενοι/ες, το 27% φοιτητές/τριες ή σπουδαστές/τριες, το 14% άνεργοι ή δεν αναζητούν εργασία, το 8% μαθητές/τριες και ίσο ποσοστό αυτοαπασχολούμενοι/ες ή επιχειρηματίες.
