Ξεκινάει ο τρύγος τούτες τις ημέρες σε πολλές περιοχές της χώρας, πρώτη φορά ύστερα χρόνια στις κανονικές για την κάθε ποικιλία ημερομηνίες. Ωστόσο, οι δεξαμενές πολλών οινοποιών είναι ακόμη γεμάτες λόγω της μείωσης της κατανάλωσης τόσο εντός όσο και εκτός Ελλάδας.
«Ισως φέτος δεν δούμε τα πρώτα λευκά κρασιά εσοδείας 2026 να βγαίνουν τον Νοέμβριο, όπως είχαμε συνηθίσει τα τελευταία χρόνια, αλλά να κυκλοφορήσουν τον Ιανουάριο, ώστε να εκμεταλλευθούμε την αύξηση της κατανάλωσης των εορτών για τα αποθέματα που υπάρχουν», λέει ο Στέλλιος Μπουτάρης, οινοποιός και πρόεδρος του ΣΕΟ (Σύνδεσμος Ελληνικού Οίνου).
Ως γνωστόν, το κρασί που ωριμάζει περισσότερο στις δεξαμενές –στις σωστές συνθήκες– γίνεται καλύτερο, αλλά η μόδα ήθελε τα τελευταία χρόνια να βγαίνουν γρήγορα τα λευκά νέας εσοδείας.
Μαντίνεια, Νεμέα, Τύρναβος και περιοχές της Βόρειας Ελλάδας είχαν μεγάλες καταστροφές από χαλαζόπτωση την Πρωτομαγιά, με αποτέλεσμα την πτώση της παραγωγής, που φτάνει έως και 70%.
Φέτος, Μαντίνεια, Νεμέα, Τύρναβος και περιοχές της Βόρειας Ελλάδας είχαν μεγάλες καταστροφές από χαλαζόπτωση την Πρωτομαγιά, με αποτέλεσμα τη μείωση της παραγωγής έως και 70%. Η υγεία των οινοστάφυλων είναι εξαιρετική στις υπόλοιπες περιοχές της χώρας. Οι χαμηλές –για τα δεδομένα του ελληνικού καλοκαιριού– θερμοκρασίες που έχουν επικρατήσει έως τώρα αλλά και οι βροχές βοήθησαν τα αμπέλια να ξεδιψάσουν και να αναπτυχθούν χωρίς στρες. Τα προβλήματα εγκατάλειψης του ελληνικού αμπελώνα ακόμη και σε περιοχές με υψηλή ζήτηση όπως η Σαντορίνη παραμένουν, καθώς οι εκτάσεις με αμπελώνες πιέζονται από τον τουρισμό και οι παραγωγοί, όντας μεγάλοι σε ηλικία, αποφασίζουν να αποσυρθούν χωρίς να υπάρχει επόμενη γενιά.
Το νέο πρόσωπο του Σαββατιανού
Στη Σαντορίνη, από όπου παραδοσιακά ξεκινάει κάθε χρόνο ο τρύγος, αναμένεται να κοπούν τα πρώτα σταφύλια στην αρχή της εβδομάδας ωστόσο οι περισσότεροι παραγωγοί θα κόψουν μετά τον Δεκαπενταύγουστο. Παρά το ότι φέτος οι καιρικές συνθήκες που επικράτησαν στο νησί ήταν καλύτερες για τις αμπελιές, τα φυτά δεν έχουν καταφέρει να αναλάβουν μετά τις δύο συνεχόμενες χρονιές έντονης ξηρασίας. Έτσι και φέτος αναμένεται η παραγωγή να μείνει σε χαμηλά επίπεδα. «Τα φυτά είχαν πιεστεί πολύ από πέρυσι και πρόπερσι και δεν έχουν προλάβει να αναλάβουν. Η παραγωγή είναι μικρή. Ελπίζουμε καλύτερα του χρόνου», τονίζει ο Άρης Τσέλεπος, οινοποιός που λειτουργεί την Κάναβα Χρυσού – Τσέλεπος, σε συνεργασία με την οικογένεια Χρυσού.
Ακραίες συνθήκες
«Μεγάλη ζημιά έπαθαν τα σταφύλια στη Μαντίνεια, όπου όλη η ζώνη έχει μείωση παραγωγής έως και 70%. Στις αρχές του καλοκαιριού έβρεξε κάποιες ημέρες και μετά, ενώ δεν το περιμέναμε, έπεσε πολύ η θερμοκρασία από -1 έως και -3 βαθμούς Κελσίου», περιγράφει ο Άρης Τσέλεπος, ο οποίος ως οινολόγος είναι υπεύθυνος ποιοτικού ελέγχου στο Κτήμα Τσέλεπος, το οικογενειακό οινοποιείο στη Μαντίνεια Αρκαδίας. Μεγάλες ζημιές έχουν επίσης γίνει και στους αμπελώνες του Αγιωργίτικου, κυρίως στα πεδινά της Νεμέας.
Και στην Κρήτη ο τρύγος αρχίζει τις επόμενες ημέρες σε κάποιες περιοχές. «Θα κόψω κάποια Λιάτικα πρώιμα και μετά θα περιμένω λίγο», περιγράφει ο Νίκος Δουλουφάκης, οινολόγος και οινοποιός, επικεφαλής του οικογενειακού οινοποιείου στις Δαφνές Ηρακλείου Κρήτης. Φέτος αναμένει ότι η παραγωγή θα είναι λίγo μεγαλύτερη από πέρυσι και εξηγεί ότι οι καιρικές συνθήκες ευνόησαν τους αμπελώνες. «Μέχρι την άνοιξη ήμασταν απογοητευμένοι, αλλά μετά είχαμε όψιμες βροχές, καλές αρδευτικές. Τη νύχτα χαμηλώνει πολύ η θερμοκρασία και αυτό είναι καλό για τα αμπέλια, η ωρίμανση πάει πολύ καλά». Βέβαια, καθώς όλα βρίσκονται στην τελική ευθεία, πάντα υπάρχουν αστάθμητοι παράγοντες. Ο οινοποιός κάνει τον σταυρό του, «αν ο καιρός μας ετελέψει καλά, είμαι ωραίος», λέει.
Ως όψιμη σε σχέση με τις προηγούμενες περιγράφει τη φετινή χρονιά για τους αμπελώνες στην Αττική ο Ανδρέας Γκίκας, ο οποίος έχει οινοποιείο στα Σπάτα.
Αλλαγή συμπεριφοράς
Το βασικότερο θέμα τα τελευταία χρόνια, το οποίο όμως φέτος φάνηκε πιο καθαρά, είναι η μείωση της κατανάλωσης. «Έχει αλλάξει πολύ η συμπεριφορά των καταναλωτών. Ενοικιάζουν ένα Airbnb, αγοράζουν φαγητό από το σούπερ μάρκετ και σε μένα έρχονται για βόλτα να πάρουν κρασιά σαν να είμαι κατάστημα λιανικής. Οι αλλαγές συμβαίνουν πολύ γρήγορα. Πέρασε, για παράδειγμα, η μόδα της Μαλαγουζιάς, κανένα μαγαζί εστίασης δεν την παραγγέλνει, αλλά υπάρχουν δεκάδες οινοποιεία που κάνουν Μαλαγουζιά», αναφέρει ο κ. Γκίκας.
Πώς να απολαύσετε σωστά τα κόκκινα κρασιά το καλοκαίρι
Παράλληλα ανεβαίνει το κρασί χωρίς αλκοόλ. Ο οινοποιός έκανε ένα πείραμα πέρυσι και έφτιαξε όλες του τις ετικέτες και χωρίς αλκοόλ. Πήγε πολύ καλά, τόσο γευστικά, όσο και από απόψεως πωλήσεων. «Έτσι όμως το κρασί μπαίνει σε άλλη κατηγορία, αλλάζει ο ρόλος του. Γιατί, όπως και να το κάνουμε, το κρασί σε ένα τραπέζι όταν καταναλώνεται με μέτρο χαλαρώνει, προσφέρει ευφορία, αυξάνει την κοινωνικότητα, αυτή είναι η παράδοση του οίνου. Αλλάζει το τοπίο και μάλιστα πολύ γρήγορα».
Όλοι πίνουν όλο και λιγότερο, οι μικροί γιατί ακολουθούν άλλες συνήθειες και οι μεγάλοι γιατί προσέχουν την υγεία και την τσέπη τους. «Βλέπεις σε ένα τραπέζι να παραγγέλνουν τέσσερις μπριζόλες και να πίνει ο ένας μπίρα χωρίς αλκοόλ και οι άλλοι Ξυνό Νερό, Σουρωτή ή τίποτα», καταλήγει ο Στέλιος Μπουτάρης.
