Ένα ασυνήθιστο φαινόμενο έχει προκαλέσει προβληματισμό στους βιβλιοπώλες μεταχειρισμένων βιβλίων στη Βρετανία και την Ιρλανδία.
Το τελευταίο διάστημα καταγράφουν μαζικές παραγγελίες βιβλίων από άγνωστους αγοραστές, οι οποίες ξεχωρίζουν όχι μόνο για τον όγκο τους, αλλά και για την παράξενη ποικιλία των τίτλων που επιλέγονται.
Βιβλιοπώλες που μίλησαν στον Guardian αναφέρουν ότι οι παραγγελίες προέρχονται από αγοραστές στη Βρετανία, τις ΗΠΑ, τον Καναδά και άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Αντίστοιχες αναφορές έχουν γίνει και από συναδέλφους τους στην Αυστραλία.
Ο Στιούαρτ Μάνλεϊ, συνιδιοκτήτης του Barter Books στο Alnwick, δήλωσε ότι οι συγκεκριμένες παραγγελίες άρχισαν να εμφανίζονται πριν από περίπου τρεις μήνες. Αυτό που τον εντυπωσιάζει είναι ότι δεν ακολουθούν τη συνηθισμένη λογική μιας αγοράς βιβλίων.
Δεν πρόκειται, για παράδειγμα, για συλλογές με συγκεκριμένο θέμα, αλλά για τίτλους που μοιάζουν να μην έχουν καμία σχέση μεταξύ τους.
Σε μία από τις παραγγελίες υπήρχε μετάφραση στα εσθονικά ενός μυθιστορήματος του Τζον Λε Καρέ, συγκεκριμένη έκδοση βιβλίου της Anne Brontë και ένα τεύχος περιοδικού για πολεμικά πλοία του 1983.
Ο ίδιος βιβλιοπώλης υπολογίζει ότι έχει πουλήσει εκατοντάδες τέτοιους, φαινομενικά άσχετους, τίτλους σε τρεις αγοραστές, έναντι συνολικά περίπου 4.000 λιρών.
Παρόμοια εμπειρία περιγράφει ο Τζιμ Σόγκχνεσι από το MW Books στην Ιρλανδία.
Οι παραγγελίες, όπως λέει, είναι σποραδικές, μεγάλες και χωρίς εμφανή θεματική σύνδεση: από βιβλία για γεωργικά εργαλεία στην Αφρική του 18ου αιώνα μέχρι βιογραφίες οδηγών αγωνιστικών αυτοκινήτων της δεκαετίας του 1950.
Ένας άλλος Βρετανός βιβλιοπώλης ανέφερε ότι από τον Ιανουάριο έχει δεχθεί παραγγελίες για περίπου 6.000 βιβλία, αξίας χιλιάδων λιρών. Ακόμη πιο περίεργο είναι ότι οι αγοραστές πληρώνουν υψηλές τιμές και δεν ζητούν τις συνηθισμένες εκπτώσεις για μεγάλες ποσότητες.
Το φαινόμενο έχει οδηγήσει αρκετούς βιβλιοπώλες στην ίδια υποψία: ότι πίσω από αυτές τις αγορές μπορεί να βρίσκονται εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης.
Η θεωρία δεν είναι χωρίς προηγούμενο.
Η Anthropic, εταιρεία ανάπτυξης του Claude, έχει ήδη επιβεβαιώσει ότι η αγορά βιβλίων αποτελεί μία από τις μεθόδους που χρησιμοποιούνται ευρύτερα στον κλάδο για την εκπαίδευση μεγάλων γλωσσικών μοντέλων. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, η εταιρεία έχει αγοράσει εκατομμύρια βιβλία, προκειμένου να ψηφιοποιήσει το περιεχόμενό τους.
Γιατί όμως μεταχειρισμένα βιβλία; Επειδή πολλά από αυτά περιέχουν κείμενα που δεν είναι διαθέσιμα στο διαδίκτυο και μπορούν να προσφέρουν νέα δεδομένα στα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης.
Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν υπάρχει απόδειξη ότι οι συγκεκριμένες παραγγελίες στη Βρετανία και την Ιρλανδία γίνονται για λογαριασμό εταιρειών AI. Οι αγοραστές παραμένουν σε μεγάλο βαθμό άγνωστοι και οι ίδιες οι πλατφόρμες μέσω των οποίων πραγματοποιούνται οι συναλλαγές δεν έχουν δώσει σαφείς απαντήσεις.
Έτσι, ένα παράξενο ερώτημα πλανάται πλέον πάνω από την αγορά μεταχειρισμένων βιβλίων: μήπως οι παλιές βιβλιοθήκες έχουν γίνει η νέα «πρώτη ύλη» στον παγκόσμιο αγώνα για την ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης;
