Η ψηφιακή τεχνολογία και το Διαδίκτυο αποτελούν πλέον αναπόσπαστο μέρος της καθημερινότητας των μαθητών. Οι νέοι επικοινωνούν, ενημερώνονται, ψυχαγωγούνται και μαθαίνουν μέσα από ψηφιακά περιβάλλοντα που εξελίσσονται με εξαιρετικά γρήγορους ρυθμούς. Παράλληλα όμως με τις τεράστιες δυνατότητες που προσφέρει το Διαδίκτυο για γνώση, δημιουργία και συνεργασία, αναδύονται και σημαντικές προκλήσεις που απαιτούν ενημέρωση, κριτική σκέψη και υπεύθυνη στάση.
Στο πλαίσιο της προσπάθειας ενίσχυσης της ψηφιακής παιδείας και της ασφαλούς χρήσης των νέων τεχνολογιών, πραγματοποιήθηκεμε εξαιρετική επιτυχία ενημερωτική ομιλία για τους μαθητές του 3ου του Καλοκαιρινού Σχολείου Μαθηματικών με θέμα την ασφαλή και υπεύθυνη χρήση του Διαδικτύου. Κεντρικός ομιλητής της εκδήλωσης ήταν ο Καθηγητής Πληροφορικής και Υπεύθυνος Πληροφορικής & Νέων Τεχνολογιών Β/θμιας Εκπαίδευσης Λάρισας κ. Δημήτριος Γ. Λιόβας, ο οποίος, μέσα από μια εμπεριστατωμένη και διαδραστική παρουσίαση, ανέδειξε τόσο τις τεράστιες δυνατότητες που προσφέρει το Διαδίκτυο στη γνώση, την επικοινωνία και τη δημιουργικότητα, όσο και τους σοβαρούς κινδύνους που ενέχει η αλόγιστη ή απρόσεκτη χρήση του.
Στόχος της δράσης αποτέλεσε η ευαισθητοποίηση των μαθητών απέναντι στους κινδύνους του ψηφιακού κόσμου, καθώς επίσης και η ανάδειξη των θετικών δυνατοτήτων που προσφέρει η τεχνολογία όταν χρησιμοποιείται με γνώση και υπευθυνότητα.
Κατά τη διάρκεια της ομιλίας η οποία πραγματοποιήθηκε στον φιλόξενο χώρο του 4ου Γυμνασίου Λάρισας εξετάστηκαν ζητήματα που απασχολούν έντονα τη σύγχρονη σχολική κοινότητα και την κοινωνία γενικότερα. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονταντα φαινόμενα διαδικτυακής βίας και ο διαδικτυακός εκφοβισμός (cyberbullying), οι κίνδυνοι που συνδέονται με τη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, καθώς και το φαινόμενο του εθισμού στο Διαδίκτυο και στα ψηφιακά παιχνίδια. Ιδιαίτερη αναφορά έγινε επίσης σε σοβαρές μορφές ψηφιακής απειλής, όπως η αποπλάνηση ανηλίκων στο Διαδίκτυο (grooming), οι διαδικτυακές και τηλεφωνικές απάτες, αλλά και οι εκβιασμοί που πραγματοποιούνται μέσω ψηφιακών μέσων.
Ένα ακόμη κρίσιμο ζήτημα που παρουσιάστηκε είναι η προστασία των προσωπικών δεδομένων και τα δικαιώματα των πολιτών στον ψηφιακό χώρο, όπως αυτά διασφαλίζονται από τον Γενικό Κανονισμό Προστασίας Δεδομένων (GDPR). Οι μαθητές ενημερώθηκαν για τη σημασία της προσεκτικής διαχείρισης προσωπικών πληροφοριών, για τους κινδύνους της υπερβολικής έκθεσης στο Διαδίκτυο και για την ανάγκη ανάπτυξης υπεύθυνης ψηφιακής συμπεριφοράς. Μάλιστα, σε μια συμβολική κίνηση, οι μαθητές συμμετείχαν σε ομαδική φωτογράφηση με το χέρι τους να καλύπτει τα μάτια τους, προκειμένου να δηλώσουν ότι έχει ληφθεί το μήνυμα σχετικά με την προστασία των προσωπικών τους δεδομένων.
Ιδιαίτερη μνεία έγινε, επίσης, στις ραγδαίες εξελίξεις στον τομέα της Τεχνητής Νοημοσύνης, μιας τεχνολογίας που ήδη επηρεάζει την εκπαίδευση, την εργασία και την καθημερινότητα. Παρουσιάστηκαν τόσο οι θετικές εφαρμογές της, όσο και οι νέες προκλήσεις που δημιουργεί, όπως τα παραπλανητικά μηνύματα ηλεκτρονικού «ψαρέματος» (phishing), τα ψεύτικα προφίλ, καθώς και οι τεχνολογίες που μπορούν να μιμηθούν ανθρώπινη φωνή ή εικόνα με σκοπό την εξαπάτηση.
Παράλληλα, παρουσιάστηκε η ηλεκτρονική πλατφόρμα αναφοράς περιστατικών Ενδοσχολικής Βίας της Ελληνικής Πολιτείας (https://stop-bullying.gov.gr/), μέσω της οποίας μαθητές και γονείς έχουν τη δυνατότητα να αναφέρουν επώνυμα περιστατικά, συμβάλλοντας στην πρόληψη και στην αποτελεσματική αντιμετώπιση τέτοιων φαινομένων. Η αξιοποίηση τέτοιων εργαλείων αποτελεί σημαντικό βήμα για τη δημιουργία ενός ασφαλούς και υποστηρικτικού σχολικού περιβάλλοντος.
Τέλος, δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση στη σημασία της ανοιχτής επικοινωνίας και της εμπιστοσύνης μεταξύ μαθητών, γονέων και εκπαιδευτικών, καθώς η ενημέρωση, ο διάλογος και η συνεργασία αποτελούν βασικούς παράγοντες για την προστασία των νέων στον ψηφιακό κόσμο. Οι μαθητές ενθαρρύνθηκαν να μιλούν ανοιχτά για όσα συναντούν στο Διαδίκτυο και να ζητούν βοήθεια χωρίς φόβο ή δισταγμό όταν αντιμετωπίζουν προβλήματα ή καταστάσεις που τους προβληματίζουν. Κατέστη, με αυτόν τον τρόπο σαφές πως η υπεύθυνη χρήση της τεχνολογίας δεν αποτελεί απλώς τεχνική δεξιότητα, αλλά βασική διάσταση της σύγχρονης παιδείας και της ιδιότητας του ενεργού ψηφιακού πολίτη.
Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με το Παράρτημα Λάρισας της Ελληνικής Μαθηματικής Εταιρείας. Ο Πρόεδρός της κ. Νικόλαος Ζέρβας και οι μαθητές ευχαρίστησαν τον κ. Λιόβα για την ενδιαφέρουσα, άρτια και επιστημονική ενημέρωσή τους, σχετικά με την ορθολογική χρήση της τεχνολογίας. Η εκδήλωση έκλεισε με εποικοδομητική συζήτηση μεταξύ όλων των παρευρισκόμενων, επίλυση αποριών, και την προτροπή προς τους μαθητές να συζητούν με τους γονείς και τους εκπαιδευτικούς τους, και να τους εμπιστεύονται για όλα τα θέματα, μεταξύ των οποίων και για αυτά που αφορούν στη διαδικτυακή τους ζωή.
