Σε ανακοίνωση του Φαρμακευτικού Συλλόγου Λάρισας επισημαίνονται:
“Δικαστικοί. Δικηγόροι. Δημοσιογράφοι. Τεχνοκράτες. Οικονομολόγοι. Πολιτικοί. Επίσης κάθε λογής «ειδικοί» της αγοράς και της εμπορευματοποίησης.
Όλοι πλέον έχουν άποψη για το πώς πρέπει να διακινούνται τα φάρμακα. Για το τι θεωρείται φάρμακο και τι όχι. Για το ποιοι κανόνες πρέπει να διέπουν την ασφαλή διάθεσή τους.
Για το αν η παρουσία του φαρμακοποιού είναι αναγκαία ή αν μπορεί να αντικατασταθεί από μια πλατφόρμα, μια αποθήκη logistics, ένα courier ή μια θυρίδα παραλαβής.
Όλοι έχουν άποψη.
Εκτός από αυτούς που αφιέρωσαν τη ζωή τους στην επιστήμη του φαρμάκου.
Εμείς, όταν βρισκόμασταν στα αμφιθέατρα και στα εργαστήρια της φαρμακευτικής σχολής, δεν μάθαμε να αντιμετωπίζουμε το φάρμακο ως «εμπορικό προϊόν». Δεν μάθαμε να το ξεχωρίζουμε σε «κερδοφόρο», «υψηλού κόστους», «lifestyle», «ελεύθερης αγοράς» ή «ηλεκτρονικής διακίνησης».
Μάθαμε φαρμακολογία. Μάθαμε φαρμακευτική χημεία. Μάθαμε μηχανισμούς δράσης. Μάθαμε τοξικολογία, αλληλεπιδράσεις, ανεπιθύμητες ενέργειες. Μάθαμε γιατί ακόμη και η παραμικρή διαφοροποίηση στη χημική δομή ενός μορίου μπορεί να αλλάξει τη δράση του μέσα στον ανθρώπινο οργανισμό.
Μάθαμε πώς οι δραστικές ουσίες συνδέονται με υποδοχείς, πώς επηρεάζουν το ανθρώπινο σώμα και γιατί η σωστή χρήση τους απαιτεί γνώση, ευθύνη και επιστημονική παρακολούθηση.
Με μία φράση:
Μάθαμε ότι το φάρμακο δεν είναι εμπόρευμα.
Και στην πράξη, μέσα στο φαρμακείο, προσπαθούμε καθημερινά να υπηρετήσουμε ακριβώς αυτή τη γνώση.
Να προστατεύσουμε τον ασθενή από υπερδοσολογίες, λάθη, αλληλεπιδράσεις και επικίνδυνες χρήσεις.
Να βοηθήσουμε τον άνθρωπο να λάβει σωστά τη θεραπεία του.
Να εξασφαλίσουμε το καλύτερο δυνατό θεραπευτικό αποτέλεσμα.
Γιατί αυτό είναι το φαρμακευτικό λειτούργημα.
Σήμερα όμως, κυβερνήσεις, ευρωπαϊκοί θεσμοί και δικαστικές αποφάσεις επιχειρούν να επιβάλουν μια εντελώς διαφορετική αντίληψη:
Τη λογική της αγοράς.
Τη λογική της εμπορευματοποίησης.
Τη λογική που αντιμετωπίζει το φάρμακο σαν ένα ακόμη προϊόν ηλεκτρονικού εμπορίου.
Έτσι δημιουργήθηκαν τα «φάρμακα υψηλού κόστους» από τη μία, που απομακρύνονται από το φυσικό χώρο του φαρμακείου της κοινότητας.
Έτσι βαφτίστηκαν τα ΜΗ.ΣΥ.ΦΑ. από την άλλη, περίπου ως «προϊόντα lifestyle», λες και παύουν να είναι φάρμακα επειδή δεν απαιτούν υποχρεωτική ιατρική συνταγή.
Για εμάς δεν υπάρχουν «φαρμακευτικά προϊόντα lifestyle».
Υπάρχουν μόνο φάρμακα.
Και κάθε φάρμακο που ασκεί δράση στον ανθρώπινο οργανισμό χρειάζεται υπεύθυνη διάθεση, επιστημονική καθοδήγηση και παρουσία φαρμακοποιού.
Αντιφλεγμονώδη. Σιρόπια. Ρινικά σπρέι. Κολύρια. Δερματολογικές κρέμες. Σκευάσματα φλεβικής ανεπάρκειας. Φαρμακευτικές παστίλιες για το λαιμό.
Όλα αυτά έχουν φαρμακολογική δράση. Όλα αυτά μπορούν να προκαλέσουν αλληλεπιδράσεις, ανεπιθύμητες ενέργειες ή λανθασμένη χρήση. Όλα αυτά απαιτούν επιστημονική εποπτεία.
Το ζήτημα δεν είναι τεχνικό ούτε γεωγραφικό. Δεν αφορά απλώς τον αριθμό των φαρμακείων ή την κατανομή τους στον χάρτη.
Αφορά την ίδια τη φύση του φαρμάκου και τον ρόλο της φαρμακευτικής φροντίδας.
Το φάρμακο δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως ένα ακόμη προϊόν ηλεκτρονικού εμπορίου, επειδή η χρήση του συνδέεται άμεσα με τη δημόσια υγεία, την ασφάλεια του ασθενή και την επιστημονική ευθύνη του φαρμακοποιού.
Η παρουσία του φαρμακοποιού δεν είναι «γραφειοκρατικό εμπόδιο» στην αγορά. Είναι προϋπόθεση ασφαλούς χρήσης του φαρμάκου.
Και αυτή είναι μία αρχή που δεν αλλάζει ούτε από τις τεχνολογικές εξελίξεις ούτε από τις επιταγές της αγοράς.
Η πρόσφατη απόφαση του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που ανοίγει ακόμη περισσότερο το δρόμο για τη διάθεση ΜΗ.ΣΥ.ΦΑ. μέσω διαδικτύου, χωρίς άμεση επαφή φαρμακοποιού – ασθενή, αποτελεί κατά τη γνώμη μας μία σοβαρά λανθασμένη κατεύθυνση.
Μία ακόμη απόφαση όπου η λογική της «ελεύθερης αγοράς», της διακίνησης εμπορευμάτων και των κανόνων του ηλεκτρονικού εμπορίου επιχειρεί να υπερισχύσει απέναντι στη φαρμακευτική φροντίδα και στη δημόσια υγεία.
Κανένας θεσμός δεν είναι αλάνθαστος. Ούτε η Ευρωπαϊκή Ένωση.
Και αυτή δεν είναι ούτε η πρώτη ούτε η μοναδική περίπτωση όπου ευρωπαϊκές επιλογές αποδεικνύονται απομακρυσμένες από τις πραγματικές ανάγκες των κοινωνιών και της προστασίας των πολιτών.
Ως Έλληνες φαρμακοποιοί έχουμε υποχρέωση να το αναδείξουμε αυτό.
Όχι μόνο για τη χώρα μας, αλλά και για τους πολίτες όλων των ευρωπαϊκών χωρών που σήμερα ζουν σε ένα περιβάλλον όπου η φαρμακευτική φροντίδα υποχωρεί μπροστά στις επιταγές της αγοράς και στην αντίληψη ότι το φάρμακο αποτελεί απλώς ένα ακόμη διακινούμενο προϊόν.
Δεν είναι κακό κάποιες φορές η Ελλάδα να δείχνει τον σωστό δρόμο.
Και στο ζήτημα της ασφαλούς διάθεσης των φαρμάκων, της παρουσίας του επιστήμονα φαρμακοποιού και της προστασίας του ασθενή, η χώρα μας οφείλει να επιμείνει σε αυτόν τον δρόμο.
Δηλώνουμε ξεκάθαρα ότι δεν αποδεχόμαστε πολιτικά και ηθικά οποιαδήποτε ευρωπαϊκή κατεύθυνση ή απόφαση που υποβαθμίζει τη φαρμακευτική φροντίδα, αποδυναμώνει τον ρόλο του φαρμακοποιού και αντιμετωπίζει το φάρμακο ως απλό αντικείμενο εμπορικής διακίνησης.
Απαιτούμε από την ελληνική κυβέρνηση να εξασφαλίσει με κάθε τρόπο την προστασία του Έλληνα ασθενή, τη διασφάλιση της δημόσιας υγείας και την ουσιαστική θωράκιση του φαρμακευτικού λειτουργήματος.
Η αποστολή φαρμάκων μέσω courier και η παράδοσή τους σε θυρίδες παραλαβής (“locker boxes”), ιδιαίτερα σε συνθήκες υψηλών θερμοκρασιών όπως αυτές της ελληνικής πραγματικότητας, δημιουργεί σοβαρότατα ζητήματα ασφάλειας και ποιότητας.
Ποιος ελέγχει τις συνθήκες φύλαξης; Ποιος ενημερώνει τον ασθενή; Ποιος αξιολογεί αν υπάρχει αλληλεπίδραση ή κατάχρηση; Ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη όταν το φάρμακο αντιμετωπίζεται σαν οποιοδήποτε ηλεκτρονικό πακέτο;
Η απάντηση είναι απλή: κανείς.
Και την ίδια στιγμή βλέπουμε ακόμη και τα Φάρμακα Υψηλού Κόστους να αποστέλλονται μέσω courier, παρακάμπτοντας πλήρως τη φαρμακευτική φροντίδα και τον επιστημονικό ρόλο του φαρμακοποιού.
Αυτή είναι η πολιτική της πλήρους εμπορευματοποίησης. Η πολιτική της συγκέντρωσης.
Η πολιτική που θέλει να μετατρέψει τον φαρμακοποιό από επιστήμονα υγείας σε απλό διακινητή προϊόντων.
Τίποτα δεν κερδίζει η κοινωνία από αυτή την εξέλιξη.
Αντίθετα, χάνει:
– την επιστημονική καθοδήγηση,
– την άμεση πρόσβαση στον φαρμακοποιό,
– την ασφαλή χρήση των φαρμάκων,
– τον ανθρώπινο χαρακτήρα της φαρμακευτικής φροντίδας.
Ως φαρμακοποιοί έχουμε υποχρέωση να σταθούμε απέναντι σε αυτές τις πολιτικές.
Και εδώ ακριβώς αναδεικνύεται και η τεράστια ευθύνη του συνδικαλισμού.
Οι εκπρόσωποι του κλάδου οφείλουν να είναι εκπρόσωποι των φαρμακοποιών προς την πολιτεία — όχι εκπρόσωποι της εκάστοτε κυβέρνησης προς τους φαρμακοποιούς.
Ο ρόλος του συνδικαλιστή δεν είναι να “επικοινωνεί” τις κυβερνητικές επιλογές. Είναι να υπερασπίζεται τον κλάδο, το φαρμακείο, τον επιστημονικό ρόλο του φαρμακοποιού και τελικά τον ίδιο τον ασθενή.
Εμείς δεσμευόμαστε ότι θα συνεχίσουμε να στεκόμαστε απέναντι σε κάθε πολιτική που μετατρέπει το φάρμακο σε εμπόρευμα και τον φαρμακοποιό σε απλό κρίκο μιας αλυσίδας logistics.
Γιατί το φάρμακο δεν είναι προϊόν lifestyle. Δεν είναι εμπόρευμα. Είναι κοινωνικό αγαθό.
Και η ασφαλής διάθεσή του απαιτεί επιστήμη, ευθύνη και την παρουσία του φαρμακοποιού”.
