Του Άγγελου Προβιά
ΦΩΤΟ: Λεωνίδας Τζέκας//LarissaPress
Ζούμε σε μια εποχή όπου, στη Λάρισα, όπως ακριβώς οι καφετέριες ξεφυτρώνουν σε κάθε στενό, έτσι και τα σύγχρονα barbershops εμφανίζονται πλέον παντού, από το κέντρο μέχρι και τις πιο ήσυχες γειτονιές της πόλης.
Καθώς περπατά κανείς στη συνοικία του Ιπποκράτη, στην οδό Μανουσάκη, ίσως παρατηρήσει έναν χώρο που δεν θυμίζει σε τίποτα τα μοντέρνα κουρεία της εποχής. Δεν έχει δυνατή μουσική, εντυπωσιακά designs ή τη νέα αισθητική που κυριαρχεί σήμερα. Είναι ένα μαγαζί που δεν «φωνάζει» να μπεις. Αν όμως πάρεις την απόφαση και περάσεις την πόρτα, πριν ακόμη προλάβεις να σταθείς μέσα στον χώρο, θα αντικρίσεις έναν ηλικιωμένο κύριο να χαμογελά, να χαιρετά και να κουβεντιάζει με τους γείτονες.
Αυτός είναι ο κύριος Φώτης Ροκούδης, 78 ετών, ο τελευταίος κουρέας στη Λάρισα που συνεχίζει να ασκεί το επάγγελμα με τον τρόπο που παλιά θεωρούταν αυτονόητος, δηλαδή, παραδοσιακά.
Μαζί με τον γιο του, τον Λουκά, κρατούν ακόμη ζωντανό το κουρείο, σε μια εποχή που τα παραδοσιακά μαγαζιά χάνονται το ένα μετά το άλλο. Ο κύριος Φώτης δέχθηκε με χαρά να μιλήσει στη LarissaPress για την εξαφάνιση των παλιών κουρείων, αλλά και για τη Λάρισα μιας άλλης εποχής, τότε που το κούρεμα ήταν ιεροτελεστία, οι πελάτες γίνονταν φίλοι και το επάγγελμα περνούσε μέσα από κύματα αλλαγών.
«Χάθηκαν όλα τα παραδοσιακά κουρεία της Λάρισας»
«Το κουρείο δεν ήταν πάντα εδώ. Πιο παλιά ήμασταν λίγο παρακάτω, κοντά στον Άγιο Χαράλαμπο. Σχεδόν 60 χρόνια δουλεύω σε αυτό το επάγγελμα. Ήταν ωραίες εποχές, αγόρι μου… τελείως διαφορετικές», τονίζει ο κύριος Φώτης.
Όταν τον ρώτησα αν είναι πράγματι ο τελευταίος παραδοσιακός κουρέας της πόλης, απαντά χωρίς δεύτερη σκέψη: «Ναι. Υπήρχε κι ο κύριος Παπαδόπουλος στην Ηφαίστου, Πόντιος στην καταγωγή, αλλά τώρα δουλεύουν ο γιος του και τα ανίψια του».
Ο ίδιος συνεχίζει ακόμη και σήμερα, έχοντας μια σταθερή πελατεία, κυρίως ανθρώπους μεγαλύτερης ηλικίας που τον στηρίζουν εδώ και δεκαετίες. Μιλά με σεβασμό για τη νέα γενιά των barbers, αναγνωρίζει την εξέλιξη και τις διαφορετικές αντιλήψεις, όμως επιμένει στη δική του φιλοσοφία: «Εγώ πιστεύω στο χειροποίητο κούρεμα, όχι στις μηχανές».
Θυμάται μάλιστα εποχές που το κουρείο δεν προλάβαινε να εξυπηρετήσει τον κόσμο:
«Κάποτε είχαμε πολλή δουλειά. Ο κόσμος ερχόταν κάθε δεκαπέντε μέρες, μόνο και μόνο για να καθαρίσει αυχένα. Έξω από το μαγαζί έβλεπες ουρές από το πρωί. Τώρα ηρέμησαν τα πράγματα. Οι νέοι δύσκολα θα έρθουν εδώ, μετά το δημοτικό πηγαίνουν στα καινούργια κουρεία».
Οι μακρυμάλληδες, ο τεντιμποϊσμός και ο γάμος…οικογένειας Ρομά
Ο κύριος Φώτης θυμάται πως κάποτε λειτουργούσαν 10 με 15 παραδοσιακά κουρεία σε ολόκληρη τη Λάρισα. Όμως η μόδα των μακρυμάλληδων, τις δεκαετίες που ακολούθησαν, επηρέασε σημαντικά το επάγγελμα.
«Με τους μακρυμάλληδες πολλοί παλιοί έκλεισαν και επηρεάστηκαν. Τώρα πέρασαν τα χρόνια και οι κουρείς έγιναν πάλι περιζήτητοι», αναφέρει.
Για τις ιστορίες «τεντιμποϊσμού», όταν έστελναν νεαρούς τιμωρία για γουλί στον κουρέα, αναφέρει πως τέτοια περιστατικά συνέβησαν κυρίως για την Αθήνα και όχι στη Λάρισα.Από ιστορίες, πάντως, έχει αμέτρητες…
Έχει ξυρίσει γαμπρούς σε αμέτρητους γάμους, όμως μια εμπειρία από τη δεκαετία του ’80 τού έχει μείνει αξέχαστη ήταν όταν πήγε να ξυρίσει γαμπρό σε οικογένεια Ρομά και γνώρισε από κοντά τα έθιμά τους.
«Δολάρια, δηνάρια και λίρες να πετάνε, δυνατή μουσική και ένα πολύ ευχάριστο και ξεχωριστό κλίμα που δεν συναντά κανείς εύκολα» αναφέρει χαρακτηριστικά ο κ.Φώτης.
«Δεν μπορεί εύκολα να επιβιώσει ένα κουρείο σήμερα»
Η καθημερινότητα πλέον είναι δύσκολη για τα μικρά παραδοσιακά μαγαζιά.
«Δεν μπορεί εύκολα να επιβιώσει ένα κουρείο με τα νέα δεδομένα. Είναι όλα τα έξοδα που μας χτυπάνε την πόρτα. Με τις κάρτες, τα λειτουργικά, όλα… Προσπαθούμε με τον Λουκά να αντεπεξέλθουμε όσο μπορούμε», επισημαίνει ο κύριος Φώτης.
Παρά τις δυσκολίες, συνεχίζει να πηγαίνει κάθε πρωί στο κουρείο, είτε έχει δουλειά είτε όχι.
Γιατί, όπως φαίνεται, για εκείνον το κουρείο δεν είναι απλώς επάγγελμα. Είναι τρόπος ζωής.
