Την Τετάρτη και Πέμπτη 6 και 7 Μαΐου 2026 στον χώρο του Γυμναστηρίου του 7ου ΕΠΑΛ Λάρισας ο κος Αλεξιάς Αριστείδης, Διδάκτωρ του Τμήματος Ιατρικής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, καθήλωσε τους μαθητές με μια εξαιρετικά σημαντική και άρτια ενημέρωση, φωτίζοντας μια πτυχή του καπνίσματος που συχνά παραβλέπεται: την έκθεση σε ραδιενεργά στοιχεία.
Η ομιλία του εστίασε στα παρακάτω:
Ενώ οι περισσότεροι γνωρίζουν την πίσσα και τη νικοτίνη, η παρουσία ραδιενεργών ισοτόπων στον καπνό αποτελεί έναν «σιωπηλό» αλλά κρίσιμο παράγοντα κινδύνου.
1. Η Πηγή της Ραδιενέργειας: Πολώνιο-210 και Μόλυβδος-210
Η ραδιενέργεια στο τσιγάρο δεν είναι αποτέλεσμα χημικής επεξεργασίας, αλλά φυσικής συσσώρευσης. Τα φύλλα του καπνού διαθέτουν μικροσκοπικές τρίχες (τριχίδια) που παγιδεύουν ραδιενεργά σωματίδια από την ατμόσφαιρα και τα λιπάσματα.
· Πολώνιο-210 (210Po): Ένας ισχυρός εκπομπός σωματιδίων άλφα (alpha).
· Μόλυβδος-210 (210Pb): Διασπάται αργά παράγοντας επιπλέον πολώνιο.
2. Ο Μηχανισμός Επιβάρυνσης
Όταν ένας καπνιστής εισπνέει, αυτά τα ραδιενεργά στοιχεία επικάθονται στις διακλαδώσεις των βρόγχων.
· Συσσώρευση: Τα «θερμά σημεία» (hot spots) στους πνεύμονες δέχονται συνεχή ακτινοβολία.
· Ιονισμός: Τα σωματίδια άλφα έχουν μεγάλη ιονιστική ικανότητα, προκαλώντας απευθείας βλάβες στο DNA των κυττάρων.
3. Η Σύγκριση που Σοκάρει
Σύμφωνα με στοιχεία που παρέθεσε ο Δρ. Αλεξιάς, η ακτινοβολία που δέχεται ένας μέσος καπνιστής (4 τσιγάρα/ημέρα) μέσα σε ένα έτος, ισοδυναμεί σε δόση ακτινοβολίας με περίπου 1 ακτινογραφία θώρακος.
Σημαντικό: Η συνέργεια μεταξύ των χημικών καρκινογόνων και της ραδιενέργειας αυξάνει εκθετικά την πιθανότητα εμφάνισης νεοπλασιών.
4. Συμπεράσματα για τους Μαθητές
Στόχος της ομιλίας του στο 7ο ΕΠΑΛ ήταν η αποδόμηση της εικόνας του «αθώου» τσιγάρου. Η ραδιενέργεια:
1. Δεν φιλτράρεται: Τα κοινά φίλτρα τσιγάρου δεν σταματούν τα ραδιενεργά ισότοπα.
2. Παραμένει: Το Πολώνιο έχει χρόνο ημιζωής που επιτρέπει τη διαρκή έκθεση του ιστού, ακόμη και ώρες μετά το κάπνισμα.
3. Επηρεάζει και τους γύρω: Το παθητικό κάπνισμα μεταφέρει μέρος αυτών των σωματιδίων και σε μη καπνιστές.
Σημείωση: Η ενημέρωση αυτή λειτουργεί ως εργαλείο πρόληψης, τονίζοντας ότι το κάπνισμα δεν είναι μόνο μια κακή συνήθεια, αλλά μια διαρκής επαφή με ιονίζουσα ακτινοβολία.
Η Διεύθυνση του σχολείου ευχαριστεί θερμά τον κο Αλεξιά Αριστείδη για την σημαντική πρωτοβουλία της ενημέρωσης σε ένα τόσο μείζον θέμα που αφορά την υγεία όχι μόνο των μαθητών άλλά και μεγάλου μέρους της κοινωνίας και αποδεικνύει έμπρακτα την ευαισθησία του και το ενδιαφέρον του για τους νέους.
