Ένα μήνα μετά την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή η τιμή της αμόλυβδης βενζίνης στη χώρας με «τρέχει» με αύξηση 20%, ενώ του πετρελαίου κίνησης με πάνω από 30%.
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Global Petrol Prices, η τιμή της αμόλυβδης βενζίνης στη χώρα μας είναι η ένατη πιο ακριβή στον κόσμο, η τρίτη στην ευρωζώνη μετά την Ολλανδία και τη Γερμανία και η τέταρτη στην Ευρωπαϊκή Ένωση πίσω από χώρες όπως η Ολλανδία, η Δανία και η Γερμανία.
Όσον αφορά το πετρέλαιο κίνησης η χώρα μας κατατάσσεται στην 17η παγκοσμίως σε ό,τι αφορά την τιμή του.
Αξίζει να σημειωθεί ότι οι χώρες που βρίσκονται στην κορυφή της λίστας, όπως Ολλανδία, Δανία και Γερμανία, διαθέτουν πολύ υψηλότερο κατά κεφαλήν εισόδημα σε σχέση με την Ελλάδα, γεγονός που καθιστά το οικονομικό βάρος για τους Έλληνες καταναλωτές ιδιαίτερα βαρύ.
Ανοδικές ξανά οι τιμές του πετρελαίου
Τις τελευταίες ημέρες η τιμή του πετρελαίου κινείται εκ νέου σε υψηλά επίπεδα. Ενδεικτικά, την Παρασκευή το Brent κινούταν με άνοδο 8% στα 109 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό αργό σημείωσε μικρή πτώση 0,40% με την τιμή του να είναι πάνω από τα 111 δολάρια το βαρέλι.
Από την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή στις 28 Φεβρουαρίου και μετά το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, οι τιμές του Brent έχουν αυξηθεί κατά 50%, ενώ στο μεσοδιάστημα οι τιμές είχαν αγγίξει ακόμη και τα 120 δολάρια το βαρέλι.
Μεγάλες αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων, το ντίζελ θέρμανσης σπάει τα ρεκόρ
Οι αυξήσεις έχουν περάσει από την πρώτη στιγμή στην ελληνική αντλία, με τους καταναλωτές να δέχονται μεγάλες πιέσεις.
Σύμφωνα με το Παρατηρητήριο Τιμών, όλες οι κατηγορίες καυσίμων έχουν παρουσιάσει εκρηκτική άνοδο από την έναρξη του πολέμου, με τη μεγαλύτερη να αφορά το πετρέλαιο κίνησης αλλά και θέρμανσης.
Όπως αποτυπώνεται στον παρακάτω πίνακα, η μέση τιμή της αμόλυβδης 95 οκτανίων αυξήθηκε από 1,751 ευρώ/λίτρο σε 2,06 ευρώ/λίτρο, σημειώνοντας άνοδο 17,65% ή 30,9 λεπτά ανά λίτρο.
Αντίστοιχα, η αμόλυβδη 100 οκτανίων κατέγραψε αύξηση 16,21%, φτάνοντας τα 2,273 ευρώ/λίτρο από 1,956 ευρώ/λίτρο προηγουμένως.
Το ντίζελ κίνησης σημείωσε άνοδο 32,78%, φτάνοντας τα 2,078 ευρώ/λίτρο από 1,565 ευρώ/λίτρο. Παράλληλα, το υγραέριο κίνησης (Autogas) αυξήθηκε κατά 31,48%, από 1,045 ευρώ/λίτρο σε 1,374 ευρώ/λίτρο.
Ωστόσο, η μεγαλύτερη πίεση στις τσέπες των καταναλωτών προέρχεται από το ντίζελ θέρμανσης, που κατέγραψε άνοδο 47,50%, φτάνοντας τα 1,739 ευρώ/λίτρο από 1,179 ευρώ/λίτρο.
Η αύξηση αυτή αποτελεί ρεκόρ για τη συγκεκριμένη περίοδο, εντείνοντας τις ανησυχίες για το κόστος θέρμανσης ενόψει των επόμενων μηνών.
«Δώρο άδωρο» το πλαφόν
Από τις 12 Μαρτίου έχει τεθεί σε ισχύ πλαφόν στο περιθώριο κέρδους των καυσίμων με ισχύ έως τις 30 Ιουνίου.
Σύμφωνα με αυτό, οι εταιρείες εμπορίας πετρελαιοειδών, που προμηθεύουν τα πρατήρια λιανικής, απαγορεύεται να επιβάλλουν σε τιμή της αμόλυβδης βενζίνης 95 οκτανίων και του πετρελαίου κίνησης ντίζελ ποσό μεγαλύτερο των 5 λεπτών του ευρώ ανά λίτρο σε σχέση με την τιμή προμήθειας από τα διυλιστήρια.
Παράλληλα, τα πρατήρια λιανικής πώλησης υγρών καυσίμων απαγορεύεται να επιβάλλουν επί της τιμής προμήθειας από τις εταιρείες εμπορίας ποσό μεγαλύτερο των 12 λεπτών του ευρώ ανά λίτρο, κατά την πώληση προς τους καταναλωτές.
Αξίζει να σημειώσουμε πως υπάρχει ιδιαίτερη πρόβλεψη για τις νησιωτικές περιοχές, όπου οι εταιρείες εμπορίας μπορούν να επιβάλλουν επιπλέον ειδικό κόστος διανομής μεταφοράς πάνω από το ανώτατο όριο των 5 λεπτών, το οποίο θα καθορίζεται με σχετική υπουργική απόφαση.
Ωστόσο, η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή επέβαλε πρόσφατα πρόστιμα συνολικού ύψους 105.000 ευρώ για υπέρβαση του πλαφόν στα περιθώρια κέρδους στα καύσιμα, σε πρατήρια της Αττικής και της Ρόδου.
Στη Ρόδο ελέγχθηκαν τα δύο τρίτα των πρατηρίων καυσίμων, με το 50% αυτών να παρουσιάζει σημαντικές υπερβάσεις του ανώτατου περιθωρίου κέρδους τόσο στην αμόλυβδη βενζίνη όσο και στο ντίζελ.
Παράλληλα, διαπιστώθηκε μη καταχώριση στοιχείων στο Παρατηρητήριο Τιμών Καυσίμων, κατά παράβαση των σχετικών υποχρεώσεων. Για τις παραβάσεις αυτές επιβλήθηκαν διοικητικά πρόστιμα σε 13 πρατήρια, συνολικού ύψους 65.000 ευρώ.
Την προηγούμενη εβδομάδα, εντοπίστηκαν οκτώ πρατήρια στην Αττική με σημαντικές παραβιάσεις του νόμου περί ανώτατου πλαφόν καυσίμων. Σε αυτά επιβλήθηκαν πρόστιμα συνολικού ύψους 40.000 ευρώ.
Τη Δευτέρα η πλατφόρμα για το fuel pass
Λίγες ημέρες πριν η κυβέρνηση ανακοίνωσε, μεταξύ άλλων, επιδότηση του ντίζελ κίνησης με 16 λεπτά το λίτρο στο δίκτυο διανομής και χορήγηση ψηφιακή κάρτα τύπου fuel pass για πρατήρια, Μέσα Μαζικής Μεταφοράς και ταξί.
Έτσι, από την 1η Απριλίου εφαρμόζεται ήδη το μέτρο επιδότησης ύψους 16 λεπτών ανά λίτρο πετρελαίου κίνησης στην έξοδο από τα διυλιστήρια.
Σε συνδυασμό με τον ΦΠΑ, η τελική τιμή μειώνεται κατά περίπου 19-20 λεπτά το λίτρο. Η επιδότηση αυτή ισχύει έως τις 30 Απριλίου, με ανοιχτό το ενδεχόμενο παράτασης εφόσον κριθεί απαραίτητο.
Παράλληλα, από αύριο, Μεγάλη Δευτέρα, ανοίγει η πλατφόρμα αιτήσεων για το Fuel Pass, με ενίσχυση 50 έως 60 ευρώ για τους δικαιούχους για τους μήνες Απρίλιο και Μάιο.
Η μείωση του ΕΦΚ το πάγιο αίτημα των πρατηριούχων
H μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης, εξαιτίας του οποίου η τιμές στα καύσιμα στην χώρα μας είναι αρκετά υψηλά, είναι το πάγιο αίτημα της αγοράς.
Και παρότι ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, μιλώντας πριν λίγο καιρό από το συνέδριο του Bloomberg άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο για μείωση του φόρου στα καύσιμα, εφόσον υπάρξει μία καθολική ευρωπαϊκή απόφαση για όλα τα κράτη- μέλη προκειμένου να καλυφθεί το δημοσιονομικό κενό, κατά την ανακοίνωση των τελευταίων μέτρων από το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης το ενδεχόμενο αυτό αποκλείστηκε.
Αρκεί να πούμε πως το κράτος με ΕΦΚ 0,70 ευρώ/λίτρο στη βενζίνη και 0,40 ευρώ ΦΠΑ (24% επί της συνολικής καθαρής αξίας του προϊόντος συμπεριλαμβανομένου του ΕΦΚ), έχει συνολικά έσοδα 1,10 ευρώ για κάθε λίτρο καυσίμου.
Μόνο από τους φόρους που επιβάλλονται στα ενεργειακά προϊόντα, το υπουργείο Οικονομικών περιμένει να εισπράξει φέτος πάνω από 6,34 δισ. Ευρώ, με τη μεγαλύτερη πηγή να είναι ο ΦΠΑ στα πετρελαιοειδή με 2,124 δισ. Ευρώ, ΕΦΚ στις βενζίνες με 2,095 δισ. ευρώ και οι ΕΦΚ στο ντίζελ κίνησης με 1,515 δισ. ευρώ.
Προειδοποιήσεις Γιόργκενσεν και δελτίο καυσίμων
Η Ευρωπαϊκή Ένωση προετοιμάζεται για ένα ενδεχόμενο παρατεταμένο ενεργειακό σοκ, εξετάζοντας ένα ευρύ φάσμα παρεμβάσεων, από την επιβολή δελτίου καυσίμων έως και την περαιτέρω αξιοποίηση των στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου.
Όπως προειδοποίησε ο επίτροπος Ενέργειας Νταν Γιόργκενσεν, μιλώντας στους Financial Times, η κρίση που διαμορφώνεται λόγω της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή αναμένεται να έχει διάρκεια και να διατηρήσει τις τιμές της ενέργειας σε υψηλά επίπεδα για μεγάλο χρονικό διάστημα.
