Σημαντικά προβλήματα στον σχεδιασμό και την εφαρμογή της νέας γεωργοπεριβαλλοντικής – κλιματικής Δράσης «Μείωση αποτυπώματος άνθρακα σε αρόσιμες καλλιέργειες» αναδεικνύει με ερώτησή του προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, ο Τομεάρχης Αγροτικής Ανάπτυξης του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία και βουλευτής Λάρισας κ. Βασίλης Κόκκαλης. Αφορμή αποτέλεσε η προδημοσίευση της πρόσκλησης της Δράσης Π3-70-5.1 του Στρατηγικού Σχεδίου ΚΑΠ 2023-2027, η οποία έχει ήδη προκαλέσει έντονες αντιδράσεις και προβληματισμό στους παραγωγούς.
Όπως επισημαίνεται, ο τρόπος με τον οποίο ορίζεται η τιμή βάσης του αποτυπώματος άνθρακα δημιουργεί σοβαρά ζητήματα ουσίας. Η δυνατότητα επιλογής μεταξύ μέτρησης ανά εκτάριο ή ανά τόνο παραγόμενου προϊόντος, σύμφωνα με τον βουλευτή, αποδυναμώνει τον στόχο της πραγματικής και μετρήσιμης μείωσης των εκπομπών, καθώς στη μία περίπτωση οι παραγωγοί ενισχύονται ανεξαρτήτως παραγωγικού αποτελέσματος, με κριτήριο αποκλειστικά τη μείωση εισροών βάσει έκτασης.
Παράλληλα, σοβαρές ενστάσεις διατυπώνονται και για τα κριτήρια επιλεξιμότητας. Η υποχρέωση διατήρησης της ίδιας καλλιέργειας στα ενταγμένα αγροτεμάχια για τέσσερα συνεχόμενα έτη έρχεται, σύμφωνα με την ερώτηση, σε αντίθεση με τα πρότυπα Καλής Γεωργικής και Περιβαλλοντικής Κατάστασης που επιβάλλουν την αμειψισπορά για τη βιώσιμη διαχείριση των εδαφών. Η επιλογή αυτή, όπως τονίζεται, δεν είναι μόνο ασύμβατη με τις ευρωπαϊκές κατευθύνσεις, αλλά ενδέχεται να οδηγήσει και σε μείωση της παραγωγής.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί επίσης το γεγονός ότι τα αγροτεμάχια που θα ενταχθούν στη συγκεκριμένη Δράση κινδυνεύουν να αποκλειστούν από άλλα οικολογικά σχήματα ή αγροπεριβαλλοντικά μέτρα, ενώ σε περίπτωση αύξησης της καλλιεργούμενης έκτασης με επιλέξιμη καλλιέργεια, οι παραγωγοί υποχρεούνται να εφαρμόζουν τις ίδιες πρακτικές στο σύνολο της έκτασης χωρίς πρόσθετη ενίσχυση.
Στο πεδίο της εφαρμογής, ο κ. Κόκκαλης θέτει και το ζήτημα της υποχρεωτικής ετήσιας έκθεσης μέτρησης του αποτυπώματος άνθρακα μέσω ειδικού λογισμικού, επισημαίνοντας ότι σήμερα δεν υφίσταται ένα ολοκληρωμένο, αξιόπιστο ψηφιακό εργαλείο προσαρμοσμένο στα δεδομένα και τις ιδιαιτερότητες της ελληνικής γεωργίας. Το κενό αυτό, όπως υπογραμμίζεται, δημιουργεί αβεβαιότητα ως προς την αντικειμενική πιστοποίηση των αποτελεσμάτων.
Την ίδια στιγμή, οι προτεινόμενες καλλιεργητικές πρακτικές, όπως η χλωρή λίπανση και η χρήση λιπασμάτων με παρεμποδιστές, χαρακτηρίζονται ιδιαίτερα δαπανηρές, με το κόστος τους να υπερβαίνει σε αρκετές περιπτώσεις το ύψος της προβλεπόμενης ενίσχυσης. Σε συνδυασμό με τα έξοδα για γεωργικό σύμβουλο και ψηφιακές εφαρμογές, το συνολικό κόστος υλοποίησης των δεσμεύσεων κρίνεται αποτρεπτικό για τη συμμετοχή των παραγωγών.
Με βάση τα παραπάνω, ο Λαρισαίος βουλευτής ζητά από τον αρμόδιο υπουργό να διευκρινίσει αν προτίθεται να τροποποιήσει τις προδιαγραφές της Δράσης ώστε να καταστεί ρεαλιστική, τεχνικά εφαρμόσιμη και συμβατή με τα υπόλοιπα μέτρα της ΚΑΠ, καθώς και ποιες ενέργειες θα αναληφθούν για τη δημιουργία ενός αξιόπιστου και λειτουργικού ψηφιακού εργαλείου που θα διασφαλίζει την αντικειμενική μέτρηση και πιστοποίηση της μείωσης του ανθρακικού αποτυπώματος στην ελληνική γεωργία.
